anibal.gif Om te beginnen een paar stukjes Dr. Blan uit lang vervlogen tijden anibal.gif

Plus nog wat leuke bouwdozen en bouw / modificatie zaken.
Tevens een inkijkje in mijn vele knutsel en zelfbouw projecten.
Verder wat onderwerpen die typisch "Dutch-only" zijn, dus hier in het Nederlands.


Door op een link te klikken komt er een oud Dr. Blan plaatje
groter in beeld. Met rechtermuisknop en "opslaan als" is deze
op uw eigen harddisk op te slaan en later netter uit te printen.

Alle rechten en copyright van alle vroegere producten van AMROH
en uitgaven van voormalig "De Muiderkring " zijn tegenwoordig
in handen van    Bureau Belper.     Mochten bepaalde zaken
zoals Dr. Blan opnieuw uitgegeven worden dan kunt u die daar bestellen!

dr-blan4r.gif dr-blan1b2.gif dr-blan5r.gif

klik op bovenstaande plaatjes voor wat grotere resolutie

Bovenstaande plaatjes komen uit de verzamelband "Radio Bouwschema's" met een selectie uit de eerste 5 jaar Dr Blan tijdschriftjes. Gepubliceerd in 1965.

Nadat op het web hiervan donkere grauwe scans verschenen (zie hieronder), dacht ik, dat kan ik beter met de verzamelband.......

Het resultaat staat op mijn Homeserver, na heel wat oppep akties. Scannen met directe gamma aanpassingen ( gele achtergrond is nu bijna 100% wit), grafische edit (vuile randen wegpoetsen), histogram aanpassingen voor nog betere zwart-wit. En pagina heeft helaas waterschade, maar de tekst is volledig gereconstrueerd. Een vuile foto blijft over.

Let op, 82 bladzijden, ruim 50 MB! HIER ophalen.



Belangrijke update - Major Update!

Door heel veel noeste arbeid zijn de vele werkjes van Dr. Blan door hobbyisten ondertussen gedigitaliseerd en openbaar gepubliceerd. Niet alleen voor leden of tegen betaling!
Vrij te downloaden. Mocht het ooit verboden worden, dan heb ik zelf alvast een reserve kopietje!


Klik hier voor een sprong naar een webpagina van de Dr. Blan Jaargang 1960-1966 - alle 36 boekjes.

En  hier  de Dr. Blan radiocursus - deel 1 t/m 12 webpagina. Alles jaren '50 en '60 buizen techniek.
Daar staan lessen 1 tot en met les 12 van de beroemde radiocursus geschreven door dr. Blan.

Nog meer goed nieuws: Een FTP / web server met ALLE vrij downloadbare (Radio-) technische tijdschriften en boeken. Vele honderden beschikbaar als je wat door de mappen bladert.
 Hier  de map met de Dr. Blan tijdschriftjes en ook de radiocursus - deel 1 t/m 12.
Het zijn exact dezelfde bestanden als op bovenstaande web pagina's.



Onderstaande jampot ontvangers ingescand uit het boek JONGENS RADIO 14e druk uit 1964
In de Dr.Blan RADIO Bouwschema's verzamelband staat een andere tekst versie.

Klik hier voor de eerste jampot ontvanger, een standaard kristal ontvanger
(twee GIF pagina's naast elkaar)

Klik hier voor de tweede jampot ontvanger, de versie met extra transistor
(twee GIF pagina's naast elkaar)


Je kunt prima inzoomen op bovenstaande GIF's met de CTRL-"grote" Plus toets combinatie
na het aankliken van de sub-pagina.

Klik hier voor bovenstaande 4 pagina scans in dubbele resolutie samen in 1 PDF
(600DPI BW met TIFF-G4 compressie).

Om helemaal kompleet te zijn is  hier dan ook de versie van de jampot ontvanger uit de Dr.Blan verzamelband.


Klik hier voor het originele jampot ontvanger schema uit de archieven van
Robbie's historische AMROH pagina's

Klik hier voor een sprong naar de HOME pagina (met frames) van Rob
met alle historische Radio en AMROH informatie

klik hier voor een sprong (zonder frames) naar de pagina waar de jampotlink op staat
klik hier voor een directe sprong (zonder frames) naar de complete AMROH
verzamel pagina van Rob




Klik hier voor een sprong naar de Philips Pionier Bouwdozen pagina van Hans Otten,
ook voor mij mijn eerste zelfbouw Radiootjes.......

Wacht effe, wat vind ik nu weer! Op de site "eliveld" vind ik PDF's met veel mooiere scans van de Pionier boekjes.
En extreem veel info over alle Philips zelfbouw projecten.

Zowel bij Hans Otten als Eliveld zijn ook PDF bestanden over de Pionier en EE-bouwdoos boekjes te vinden.

Hier alvast een paar links, er zijn meerdere versies van de boekjes bij Hans O.
Hieronder links naar de boekjes zoals ik ze zelf bijna 60 jaar geleden bestudeerde.

  Bij Otten

boekje Pionier 1 

boekje Pionier 2 

boekje Pionier 3 

uitbreidingen Pionier 3,
Beperkte versie

Bij Eliveld

boekje Pionier 1 

boekje Pionier 2 

boekje Pionier 3 

uitbreidingen Pionier 3, maak
er een Super-ontvanger van!

Op mijn Homeserver

Pionier    Pionier    Pionier    Pionier


Onder de plaatjes zitten de mooie PDF's van eliveld, die ik eerder naar mijn eigen backup-server gekopieerd heb.



Een stukje onbekende oude radio historie en tevens oud zeer.
De eerste (openbaar) toegepaste en gedemonstreerde (triode) radiolamp in Nederland die 's nachts ook nog eens uit logeren ging!


We gaan terug naar 17 maart 1918. WO-1 was in het eindstadium nog even bezig! Nederland had zich met moeite afzijdig weten te houden. Er wordt in Den Haag op die 17e maart een radio tentoonstelling gehouden in de dierentuin. Let wel: er bestaat op dat moment nog GEEN enkele omroep, er zijn locaal alleen morse (tekst, telegrammen, beurs berichten, kranten nieuws) en tijdsein zenders, en wat zeer geheime militaire toepassingen. In de jaren hieraan voorafgaand was luisteren hiernaar met zelfbouw spullen daarom ten strengste verboden. Omdat met een simpel draadje naar buiten en de CV, of stalen gaspijp netwerk, als massa m.b.v. een kristal detector een nabije zender al hoorbaar te maken was, zagen ambtenaren al snel in dat dit verbod zinloos was.




In Amerika had Lee De Forest al in 1907 patent aangevraagd voor zijn uitvinding van de Audion, de eerste triode. Er waren ook al AM radio experimenten geweest. Er bestaat vanzelfsprekend zelfbouw, voor die tijd extreem kostbaar.
Dit betreft meestal kristal ontvangers of met 1 detectie lamp, want commercile versterkende radio lampen (triodes) bestonden ook nog niet. Er zijn wel militaire en experimentele laboratorium triode lampen. Ook Lee De Forest adverteerde ondertussen met zijn Audion voor de zelfbouwer in de Electrical Experimenter (aug. 1916, bron en afb. Wikipedia). Er bestond toen zelfs al een verbeterde cloon van General Electric. Wat daarvan ondertussen was doorgedrongen in Europa, vanwege de Wereldoorlog I, blijft wat vaag. Maar er komt een lamp aan!
Daar gaat het nu om: op die tentoonstelling was n stand met apparaten waar meerdere glazen buisjes in zaten met aan ieder uiteinde een E14 lampfitting. De ene E14 aan de gloeidraad (= kathode), de andere E14 rooster en anode. Zie foto uitknip hieronder. Dit wonder der techniek (werkend als meegekoppelde detector, ook een idee van De Forest!) gaf een luid waarneembaar morse of tijdsein signaal. Deze stand was van de Firma Bal uit Breda. Ook radio pionier Idzerda stond er met een stand met zelfbouw spullen (en spullen voor de zelfbouw!). Koningin Wilhelmina is zelfs komen kijken en heeft Dhr. Bal gefeliciteerd en de hand geschud!
Hoe Bal aan dit (glasblaas-) ontwerp kwam is onduidelijk, of dit een eigen experiment is, via-via (vriendjes...) gestolen uit een NatLab (hij had connecties met het nog zelfstandige Pope), of dat het idee uit neergestorte Duitse vliegtuigen (uit Belgi) komt, is onbekend.
De Firma Pope zette ze voor hem in elkaar. De uiterst geheime lamp was er, en werkte!
Bij een toevallige nachtelijke controle door een bezorgde Dhr. Bal bleek de lamp gestolen te zijn. Ra, Ra, de volgende ochtend zat hij echter gewoon weer op zijn plek.
Nog vreemder: een paar maanden later wordt een identiek ontwerp aangeboden door Dhr. Idzerda aan Philips voor commercile productie!

Meer Pope/BAL plaatjes

Meer Philips/Ideezet plaatjes




     Philips (Ideezet) versie,
     © foto PAoALV

Zo rond de 80-jarige herdenking van deze tentoonstelling heeft de toen 86 jarige zoon van Bal sr. zich opgewonden over het feit dat zijn vader uit de Nederlandse radio geschiedenis leek te verdwijnen.
Alleen Ir. Idzerda kreeg meestal alle roem. Een artikel op 10 april 1999 in de Telegraaf was het resultaat.


Een vage scan van dit artikel uit de Telegraaf heb ik gevonden en HIER klaargezet in PDF.
Heb er wel wat aan geknipt en geprutst aan de histogram instellingen voor beter contrast en leesbaarheid.

En naar aanleiding van dit artikel in de Telegraaf is kort daarna onderstaand KRO radio interview ontstaan, gemaakt met de zoon van Bal sr., voor het nogal aparte radio programma Damokles.
In het laatste gedeelte was ook de zoon van Idzerda sr. aanwezig en praten ze samen over het verloop van de geschiedenis.

Ik heb toen direct de tape opgevraagd/gekocht (op een cassette bandje.....) bij de KRO en hier nu een digitalisering en "uitknip" van die uitzending door mij.

KRO Damokles van 27 april 1999,
"De radio lamp die uit logeren ging"
128kB/s MP3

In een Zippert een hogere resolutie MP3 (192 kB/s) om locaal op te slaan.





Op het web is daarna de geschiedschrijving verder uitgeplozen en ondertussen is wel wat te vinden over deze historie.
Waarbij soms ook partijen jokken......., ook een woordvoerder van Philips in bovenstaand interview.

Gevonden een lang verhaal op 3 opeenvolgende web pagina's bij freewave-media-magazine.nl.
Deze site is onlangs van naam veranderd naar freewave-nostalgie.nl en daarbij zijn alle bekende oude URL's naar de kloten.
Hieronder bijgewerkte URL versies, het werkt weer.

Pagina 1     Hierin opgenomen o.a. een beter leesbare versie van de tekst uit de Telegraaf

Pagina 2

Pagina 3

Een bewerking en verknipping door mij van die drie pagina's tekst in 1 makkelijk afdrukbaar en beter leesbaar PDF boekje
Ook andere sites gebruiken ondertussen mijn PDF heb ik gemerkt

Een iets andere kijk op deze lampen geschiedenis lees je bij de Historische Lampencollectie pagina bij de Beeldengeluid WiKi.




Iets wat niets met bovenstaande te maken heeft, behalve dat het ongeveer in die zelfde tijd begon, is een mooi verhaal over een hobby die een "fabriekje" werd.
De productie van radio toestellen in mijn eigen woonplaats Vlissingen, bij wie ook weer??? Bij Radio van der Meer.
De eerste test toestellen waren voorzien van de IDZ-lamp (de gekopieerde Bal-lamp dus) met twee E14 fittingen. Later zijn er types gebruikt waar je de krant bij kon lezen.....

Op de site van de Nederlandse Vereniging voor de Historie van de Radio staat een mooi verhaal hierover.

Een directe PDF link als je het niet zo snel kunt vinden is HIER



PUBLIC DEMAND: Na vragen op het web hier eindelijk de bouwboekjes van Barend Hendriksen. Alle zes!

De scans zijn zo samengesteld dat na dubbelzijdig afdrukken er gelijk een nietje door kan. Leg de velletjes op een stuk karton en ram er met de bovenste helft van een standaard nietmachientje een nietje door. Na twee keer pluk je het stapeltje van het onderliggend karton en vouw je de pinnetjes plat. Dan heb je het boekje in oorspronkelijke vorm!

Voor de kenners: de scans in PDF zijn geoptimaliseerd in 2 kleuren TIFF met verliesvrije Fax compressie. En in 600 DPI.
Gebruik nooit van zijn leven JPG formaat voor tekst scan's! JPG is voor foto's of kleuren plaatjes scans. Hoewel TIFF met LZW compressie ook beter is.
Het web is vergeven van foutieve tekst scan's in 16 miljoen kleuren zwart-wit JPG. Ik erger me er groen en geel aan. TWEE kleuren zwart-wit in hoge resolutie (600 DPI) in een TIF-G3 of G4 (en niets anders) is de enige correcte vorm. Oh ja, 2 kleuren zwart-wit bestaat niet in een JPG, je hebt altijd minimaal 256 tinten en blokjes ruis.



  Barend Hendriksen boekje 1 

Barend Hendriksen boekje 2 

Barend Hendriksen boekje 3 

Barend Hendriksen boekje 4 

Barend Hendriksen boekje 5 

Barend Hendriksen boekje 6 

   Bouw-boekje  Bouw-boekje  Bouw-boekje  Bouw-boekje  Bouw-boekje  Bouw-boekje






PTT VOX120 flash aanpassing - lekker bezig blijven.... met telefoons hacken!

Na een bedrijfs ombouw in de jaren '90 van analoge naar ISDN-30 telefonie (centrale) gingen er meerdere kruiwagens analoge telefoons naar de afval container. O.a. veel van het type VOX120 met Philips chipset. Die waren thuis ook prima te gebruiken. De nieuwe multifunctionele ISDN telefoons waren volgens de PTT "speciaal" en deden het thuis niet, zelfs niet op een echt ISDN systeem. Auto jat beveiliging!!


Na enige tijd zo'n oude VOX120 thuis toegepast te hebben bleek dat doorverbinden op een huis centrale niet ging omdat de R-toets voorheen werkte met een extra aardcontact draad en NIET met het flash systeem. In deze "simpele" VOX120 versie zat geen pulsdialing en flash ingebouwd (gebruikt dezelfde stuurschakeling!).
Misschien dat er in het printontwerp toch rekening mee is gehouden, maar dat is niet verder onderzocht.
Modernere VOX toestellen met modernere dialer chipset hadden WEL die mogelijkheid intern. In een andere VOX serie was het mogelijk de switch printbaantjes door te snijden en de "R" om te bouwen naar flash. Door de externe switch daarna op te nemen in de CPU key-board scan matrix. Daar heb zelf in bepaalde toestellen (VOX510) extra baantjes voor zien zitten en toegepast. In de VOX4xx serie kon je zelfs programmeren in EEPROM hoe de toets moest werken! Maar de doos vol oude VOX120 toestellen die ik had niets daarvan.
In deze toestellen zitten standaard chips van Philips Telecom, maar in "vermomming". Er zitten 2 chips met startcode RYTNxxx in, de kleine is na onderzoek vergelijkbaar met de TEA1060/61 (lijn-interface), de grote met de PCD334x serie (CPU controller). Of misschien is het toch de PCD3310 in de simpele uitvoering.
De DTMF wordt verzorgd door een aparte I2C interface met een PCD3312 chipje.
Lawaai komt uit een Motorola chipje, de MC34017-1P



Snuitje wassen en op de foto,
klik voor een heel grote versie.

Of nog een paar meer.......

Omdat er toch tientallen klaar lagen voor de sloop heb ik een soort reverse engineering gedaan van de VOX120, eerst om er een geluidsterkte regelaar (veel meer volume) in te bouwen door instelbare terugkoppeling in de uitgangs opamp. Werkt prima! Daarna onderzocht waar ik flash besturing moest aansluiten.
Voor flash heb ik eerst de timing getest met een aantal andere PTT toestellen die dit wel in zich hadden. Flash bleek een zeer kortstondige onderbreking te zijn van de lijnstroom, nl. exact 100 milli seconden (als het juist ontworpen is....). Veel korter werd gezien als 1 kiespuls, veel langer dan 120 msec verbrak de verbinding. Soms zit een (rot) toestel dicht tegen de 120 msec aan ipv 100.
Zou ik met een hoogohmige stuurschakeling met hoge-spannings torren en een CMOS 555-timer zoiets tch kunnen laten functioneren? Je kunt voor een paar tientjes genoeg analoge shit kopen, maar de drijfveer "het moet kunnen" gaf de doorslag. Ik ga het toch proberen!
Hoewel deze VOX120 is voorzien van alleen DTMF en een soortgelijke CPU controller heeft als telefoons die wel flash hebben, is de extra electronica hardware niet aanwezig. Bij telefoons met extra puls dialing is het al wel aanwezig.

Het is dus toch gelukt, wel een wat ingewikkelde hoogohmige interfacing, maar die is grotendeels vergelijkbaar met wat in andere telefoons (chipset datasheets) soms is toegepast. Het werkt perfect! Het is een mini interface printje (8 x 3 cm) geworden dat in de VOX120 ingebouwd wordt, ingeklemd tussen 4 paaltjes in de open ruimte onder de buzzer. En hier het PCB ontwerp en het complete schema. Op een speciale plek tussen de aard-switch lipjes moet er een sleufje in de telefoonprint geboord worden om het aardswitch printbaantje te onderbreken zonder de "vastgesmolten" VOX print los te kraken. De min van de twee brugcel diodes knippen we ook los (aan blauw draadje) en op een andere plek gaat de massa retour (met oranje) en we takken ook ergens de plus voeding af (rood). Deze rare schakeling schakelt zijn eigen voedings massa 100 msec los en overbrugt deze tijd door een stevige 100uF elco en extreem laag stroomverbruik! In het aansluitsnoer zit nog wel een ader naar het andere R contact, die moet je vooral NIET aansluiten!

In de VOX5xx serie die ik onderzocht heb zitten i.p.v. Philips IC's plots Siemens chipjes. En wel de PSB8510-6 CPU controller en de PSB4500 spreek en line interface. De flash verbouwing was simpel: 2 draadbrugjes weghalen en 2 stukjes posijn draad toevoegen. I.p.v. een apart geschakelde toets zit hij nu in de keyboard scan matrix. Zie foto hieronder.

De PTT houdt wel van variatie. In sommige toestellen (o.a. Luzern) zitten weer IC's van ROHM, o.a. de BA6566. De dial controller is dan de UMC UM91270.

In de PTT Locarno tref ik de TEA1067 aan, deze is denk ik moderner dan de TEA1061 en beter voor combi puls/toon bel en standaard ook met flash.

Ook kom ik in de VOX415 de SGS-Thomson TEA7088 tegen. Flash/aardcontact en puls/toon is hier in te stellen via codes en wordt opgeslagen in EEPROM.
Zie audio mod. foto en positie potmeter hieronder. Dat is de handigste plek. In plaats van de SMD-R van meestal 15K - 33K tussen pen 14 en pen 16 van de TEA komt een potmeter van 100k met een serie R van 100K. Dit zo'n beetje het max. praktisch haalbare (voor een echte "dove"), iets lager (50K + 50K) is realistischer.

In andere telefoons weer de Motorola TCA3388 gezien.

Op de eerste foto's zie je ook een eerdere VOX120 verbouwing, dat is dat pen 6 van de phone interface (TEA1061) losgeknipt is en hier wordt de extra 100K volumepot tussengeschakeld. Dit stukje montage print zit vast met een stukje dubbelzijdig schuim kleefband. Zie ook de TEA1061 datasheet en de extra PDF. In dit document ook (positie) info over een extra 100 Ohm R voor nog iets meer volume. In de ongemodificeerde VOX120 foto is dat het beste te zien.

VOX120__intern.png
Kompleet binnenwerk met extras
 
VOX120__details.png
Detail binnenwerk
 
VOX120_flash-printje.png
Het flash printje  Onderkant   PCB
 
VOX120_sleufje-boren.png
Hier een sleufje boren
 
VOX120
Het originele standaard VOX120
binnenwerk
 

Detail VOX120 met omschakelbare
dial (toon/puls) en een TEA1061
 

VOX510 binnenwerk met aanpas
van aard naar flash control
Je kunt net de twee stukjes
apenhaar zien zitten.
Dat was alles voor dit type!
 

Deel VOX415 - audio opvoeren, mod.
TEA7088, let op potmeter positie
 


Bij het bedrijfsmatig ondersteunen van voorheen de vele ANALOGE data-, fax-, voice- en vooral foto zend- en ontvangst lijnen (naar kranten, ANP en GPD), was het handig om direct op de lijn mee te kunnen luisteren ZONDER dat zoiets ook maar enige invloed op het verkeer mocht hebben! In veel gevallen was niet het apparaat de oorzaak van een verbroken verbinding, maar trad er een bedieningsfout op. Met meeluisteren kon je in ieder geval horen wat er fout ging.

Ik heb daar toen een aantal mooie kastjes voor ontworpen die na 15 jaar dienst en daarna nog eens 20 jaar in de kast liggen, nog steeds prima werken! Voor een groepsgesprek (denk aan rondzingen...) is het nog steeds handig.

Hierbij een plaatje en de ontwerp bestanden, schema en print.
De ingangs Z is ongeveer 30 kilo Ohm (3x 10k), ook dan nog volledig symmetrisch, en naar het geluids chipje gaat maximaal 1/3 is ongeveer 100 milliVolt AC.
Voeding met een standaard 12V AC adapter.

VEEEEEEEEEL TELEFOONS, zwaar verkleurd plastic.......


Telefoonlijn meeluister kastjes,
klik voor een grotere versie.

Nog een link naar het schemaatje.

En nog een link naar de print Layout,
de laatste aangepaste versie uit 1992.


Een SSTV (zwart-wit) testbeeld generator uit CQ-PA 1976, gebouwd in 1981
Nu dus 40 jaar oud................


Deze schakeling is oorspronkelijk NIET van een print voorzien. Dit was veel te complex en zou te groot uitvallen. In mijn print ontwerp heb ik eveneens voor alleen de hoofdvoedings- en korte hulp banen gekozen en de rest met 0,3 0,35 mm posijn draad. Precies zoals ik met meerdere andere ontwerpen gedaan heb, zoals de ikunullius uit 1977. De (dubbelzijdige) call matrix print met alleen diodes en het analoge (audio-) deel zijn piggy-back printjes geworden zodat het apparaat toch compact bleef. Zie plaatjes.
De call matrix print bevat voetjes, de bandkabel aangeknepen DIL-stekkers. De call print is daardoor makkelijk uitwisselbaar bij groeps activiteiten.

De audio print heeft een locaal 723 IC om een zeer stabiele 9 Volt te maken, vanwege de SSTV VCO generator die er op werkt. In JRC apparatuur uit de jaren '80 was ook een 723 IC in gebruik als extra voedings stabilisator voor het VCO.
Omdat een extra wikkeling op de trafo toch aanwezig was heb ik de 13 18 Volt DC vr de 723 NIET uit de ongestabiliseerde 5 Volt gehaald (teveel dissipatie dan in de 7805 / LM309K), maar via een kleine hulpvoeding met 7815. De ongestabiliseerde spanning voor de +5 regelaar kan dan iets lager net onder de +10 blijven (met ongeveer 8V AC). Dat is een stuk koeler.

Het complete verhaal uit CQ-PA in een schoon geknipte versie in een PDF

Oh, ja hier eveneens de montage printen in een PDF. Dus nog erg veel posijndraad trekken en geen fouten maken. Gebruik een kopie CQ-PA PDF en streep af wat gedaan is.
Op een extra klad vel moet de CQ-PA IC nummering en locatie (wat vaag) te achterhalen zijn.



briefje bovenop




Het Wraase SC-160 Rx-Tx SSTV systeem, simpele ZW-norm, nagebouwd in 1981
Nu dus ook al 40 jaar oud................


Waarom bouw je bovenstaand complexe testbeeld generator apparaat? Om een nog veel ingewikkelder SSTV Rx-Tx systeem mee te testen en af te regelen! Of beter: om het ooit aan de praat te krijgen...........

Bij het oprichten van landelijke computerclubs rond 1980 onder de vlag van de HCC kom je op bijeenkomsten in contact met gelijkgestemden, in dit geval electronica techneuten die tevens radio-zend amateur zijn. Onder enkelen daarvan gingen stapels kopietjes van hand-tot-hand met een "nieuw" zelfbouw project van een SSTV Rx-Tx systeem - d.w.z. een zelf in elkaar te solderen professioneel bouw ontwerp met twee lege kant-en-klare dubbelzijdige printen. Het betrof de manual van de SSTV-Speicher-Konverter-Bausatz SC-160 van Wraase Elektronik uit Duitsland. Door snelle ontwikkelingen wat betreft computer geheugens en de mogelijkheid van kleur, was dit ontwerp helaas vrij snel totaal achterhaald. (Daarom gedumpt in het hobby circuit???) Maar dat wisten we toen nog niet. Ook Wraase's eigen ontwikkelingen en vernieuwingen (SC-1, SC-2, SC-420, SC-421, SC-422, enz) waren ook snel niet meer up-to-date. Van 128 naar 256 naar 512 pixels op 1 lijn, ook upgrades van 128 lijnen naar enkel of dubbel 256, in de USA van 120 naar 240 lijnen. Ook norm upgrades naar andere coderings en afwijkende kleuren systemen, zoals behalve Wraase dus ook Robot, Martin, Scotty (modified Wraase) en AVT. De n zond RGB uit de ander R-Y en B-Y, dat laatste net zoals PAL kleuren-TV. Een overvloed aan nieuwe niet compatibele kleuren normen.

Op de "geschiedenis" web pagina van Wraase kom je veel historische museum stukken tegen, zoals de typenummers hierboven genoemd, maar NIET dit zelfbouw ontwerp, de SC-160. Misschien schamen ze zich ervoor??? Een aantal techneuten waren in 1980 zelf aan de slag gegaan met eigen goedkope gaatjesbord varianten, maar na contact later bleek met slechte resultaten. Zelf heb ik uitgaande van de komponenten opstelling in de kopietjes eigen eenvoudige enkelzijdige printen ontworpen. Met stevige voedings banen en veel ontkoppeling. Een deel van de data-banen opnieuw met 0,3 mm posijn draad gelegd. Na vele maanden werk had ik eindelijk een werkend apparaat. D.w.z. ik had een mooi beeld met wiebelende blokjes ruis, maar GEEN SSTV. KUT. Na een paar uur schema kijken en signaal volgen met de oscilloscoop, en een onthullend stukje in de manual betreffende een C-60 die er niet was...., zag ik het licht!!! De refresh van de gebruikte (4x) 16 K-bit dynamische RAM (4116), de z.g. RAS en CAS signalen (Row Adress Select en Colum Adress Select), horen normaal gesproken binnen elkaar te vallen. De flank van het ene signaal valt in het stabiele midden deel van het andere, ofwel 90 graden verschoven t.o.v. elkaar. DAT WAS NIET ZO! Bij Wraase was een slimmerik bezig geweest en die had de fase verschuivende C-60 in dit RAS-CAS circuit met een "gummetje" weggehaald uit het schema in de manual. Na wat proberen bleek het lastig de juiste waarde te vinden - te klein of te groot. Na insolderen van een klein trimmer C-tje tussen de RAS-CAS TTL poortjes en wat draaien stonden de wiebelende pixels plots stil. Er bleef wel een behoorlijke temperatuur gevoeligheid in de instelling van de variabele clock generator, en de C-60 instelling. De SSTV doos deed het eindelijk prima!!! Nouja, lees hieronder enkele gevonden bugs en verbeteringen. Na voltooing op 14 MHz geregeld (ITxxxx) DX gezien.


Ik heb behalve C-60 nog zo'n nabouw "cloon" bug gevonden: de basislijn en de sync van het output TV-video signaal gaat beiden met clampen naar GND, de een direct en de ander via 2 diodes t.b.v. 1 1,2 V verschil tussen die twee. Dan moeten de D's wel in doorlaat staan, in sper valt er niet te clampen!

Bij het maken van "naaldpulsen" uit een blokgolf d.m.v. R-C differentiatie is op 1 punt een lelijke undershoot te zien. Negatieve puls ver ONDER massa nivo. Bah... Met een extra clamp diode in sper is dit nu wel OK voor de levensduur van het CMOS IC.

Bij het koppelen van pull-downs via een aantal dioden (liefst daar Ge i.p.v. Si) op de ingang van een TTL poort is er GEEN stabiel "n" nivo, een extra pull-up R maakt dit een stuk stabieler. Een enkele keer toegevoegd. Op een andere plek zit wel die extra R, maar nu foutief aan massa i.p.v. naar de plus.....

De 9 MHz X-tal Oscillator met 2 TTL poorten (opwekking 64 msec TV lijn-signaal) heeft zoals oorspronkelijk getekend, en afhankelijk van kristaltype, kans op overoscillatie of valse slinger spikes. Met 2 R's over de poorten en eventueel ook nog 2 extra R's aan de TTL-ingang naar GND, samen met 1 extra TTL koppel C (alleen AC!) en wat R-demping en kleine serie-C f-aanpassing in serie met het kristal, alles zoals gebruikelijk, oscilleert de zaak een stuk betrouwbaarder.
De eerste 2-deler in de HEF4040 na de X-tal oscillator deelt niet door 2 maar bij mij door 3!!! Het blijkt dat de MOS versie 4040 moeite heeft met +/- 10 MHz. De tegenwoordige 74HCT4040 heeft er geen moeite mee, maar die had ik toen nog niet. In de schakeling vond ik een ongebruikte halve 7473 J-K flipflop, die heb ik als extra 2-deler er tussen geknoopt. . (7474 zou handiger zijn geweest....) Op de 7473 heb ik de meeste input poorten aan plus 5 geknoopt waardoor deze in "toggle" mode komt = gedeeld door 2. De deelfactoren op de 4040 beiden een stap naar voren gezet en nu kwam er eindelijk wel netjes 64 msec TV-lijn-f uit.

De detectie van het SSTV sync signaal met 1 (afstembaar) OPAMP filter bleek niet perfect genoeg te werken naar mijn zin voor die SSTV sync. Ik heb er een dubbel OPAMP filter van gemaakt (met een extra 741), en de 2 in cascade geschakelde filters tegelijk afstembaar gemaakt met een stereo potmeter. Dat werkte een stuk beter.

In de componentenlijst is het genoemde typenummer ITT310 voor de standaard schakel dioden vast en zeker fout, of alweer een moedwillig dwaalspoor.... Dit is nl. een extreem zeldzame Si varicap diode. Op de meeste plaatsen werkt een standaard 1N4148 (of toen een 1N914) of equivalent prima. Bij "verknoopte" "OF" poorten, zoals hiervoor al genoemd, is een set D's met lagere Ud, Schottky of Germanium, net iets handiger. En denk aan de noodzakelijke extra pull-up-R voor een stabieler H / L nivo bij gebruik van koppel diodes.
 

Als PDF download de historische museum stukken:


pdf De Wraase SC-160 Duitstalige manual met schema edit van mij. Dit editten betreft alleen fouten, bugs of onhandigheden, zoals vergeten of foute pull-up's (1x zelfs pull-down), diodes verkeerd-om, weggelaten C's en extra voedings beveiligings dioden in sper. Grotere aanpassing op een paar kladvelletjes.
pdf Een Nederlande vertaling van de importeur.
pdf Mijn eigen ontwerp montage printen, extreem vol.......
pdf Wat eigen aanpassingen op een paar kladjes, dit zijn "echte" aanpassingen of kleine vervangende delen..







Hier een mooi stukje over de Ikunullius (IQ-Nullius) uit CQ-PA en ook Electron 1976 en 1977.

Een zelfbouw video terminal print met ASCII parallel input met als tweede print de BAS-2, de tweede versie serieel Baudot naar parallel ASCII omzetter/ decoder. Samen vormen ze een Telex display systeem.

De Ikunullius is een hardware video display apparaat bedoeld om tekst vanuit een geheugen op een TV of composite monitor weer te geven. De basisprint accepteert alleen ASCII parallel input.
Er zijn meerdere uitbreidings printen, waaronder n toegespitst op amateur radio telex ontvangst. Dit is de BAS-2, de geoptimaliseerde (2e) versie van een serieel Baudot naar parallel ASCII omzetter.
De ontwerper, een Ir. "A.K." uit Delft, verschool zich achter een stichting genaamd SWOTIR, Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Transmissie via de Radioweg. Op n van de printen vond ik een logo van een andere werknaam van SWOTIR, nl: "Inbuk Electronics" !
Zowel in Veron - Electron als in het CQ-PA tijdschrift is vrijwel dezelfde tekst gepubliceerd in 1976. De uitbreiding BAS-2 vond ik in Electron 1977. In CQ-PA stond een andere (serial ASCII) interface print beschreven voor koppeling aan een computersysteem.
In Electron is later nog een scroll optie gepubliceerd, ook die is vanzelfsprekend ingebouwd.

Door mij is het apparaat ook nog voorzien van multi baudrate extra's (45, 50 en 75 Baud, plus of min een "beetje", alles met digitale delers), en een parallel matrix printer hardcopy output met aparte code omzetting in een goedkope EPROM. In tegenstelling tot BAS-2 (rood en groen PROMS) nu WEL met carriage return en linefeed vanwege de printer, dus een iets aangepaste Baudot - ASCII decodering. De matrixprinter aansluitnorm was niet die van de IBM PC, die bestond nog niet, maar dezelfde Centronics kabel was in gebruik als bij mijn Exidy computer.
Toen we 5 jaar later allen voorzien waren van een PC-XT-tje is er ng een printje met een UART bijgebouwd, een echte RS-232 serieel output voor afvangen en opslag. Aangekoppeld na de decoderings EPROM. Instelbaar tussen 300 en 9600 Baud voor koppeling met Procom Plus in DOS. Komplete revoluties en machtswisselingen (bijv. Roemeni) heb ik hiermee gevolgd en opgeslagen op floppy.

Vanwege timing en interface problemen is een veel bredere vuile "tussenpuls" gebruikt, niet de standaard "request" timing, maar 1 stap terug in het schema, een puls die op het juiste moment een door-clock zou moeten geven naar een latch en daarna (achterflank of na delay) een afgeleide "strobe". Daar was iets mee....(die "request" was te smal?) De goede veel bredere puls was helaas niet alleen, op de scoop was na deze puls een heleboel puls-haar zichtbaar. Pulse ontharen niet met J-K-Flipflops gedaan, maar met wat simpele analoge R-C "knoei-reiniging" is hier alsnog een prima timing latch puls van gemaakt. En daarna, na een kleine delay met een 555 timer, een passende "strobe" voor zowel de centronics printer als de RS-232 UART chip.

Het is hierdoor redelijk "vol" geworden in de kast en maakte een Fan noodzakelijk om het elektronica zweet eruit te blazen.

Alleen het volledige bouwdoos schema bekijken in PDF?



 
Als PDF download de gereconstrueerde archiefstukken :
pdf
De volledig gerestaureerde bouwhandleiding van de Ikunullius. De minstens 45 jaar oude verbleekte grijze kopietjes zijn zo goed mogelijk opgepept en opnieuw leesbaar gemaakt met moderne technieken. En hier en daar is nog een misser of vlekje weggewerkt.
Toegevoegd een mooiere gerestaureerde versie van het schema.
pdf
Ook de eveneens bewerkte bouwhandleiding van de 2e versie serieel Baudot naar parallel ASCII omzetter, de BAS-2, hier beschikbaar.
Ook hier toegevoegd: een mooiere gerestaureerde versie van het schema.
pdf
De videoterminal zonder processor (vandaar IQ-0) is beschreven in 1976 in CQ-PA en Electron. Omdat de Veron niet aan openbare archief stukken doet, heb ik alleen de CQ-PA archief scans kunnen bemachtigen.
Deze zijn (ik ben vervelend....) vanzelfsprekend in 16 miljoen kleuren grijs in te lage resolutie beschikbaar. Door grafische truc's heb ik passende egaliserende tussenpixels berekend en histogram correcties toegepast. De scans zijn nu in 2 kleuren zwart-wit, een stuk zwarter, en van 300 naar 600 DPI omgezet. En daarna bewerkt naar TIFF-G3. Hierdoor echt zwart-wit, iets scherper en minstens 5x 10x kleiner in kilobytes.
pdf
De BAS-2 publicatie is wel uit Electron. Ik had vage verkleinde kopietjes uit 1976 en de echte Electron met deel 2 uit 1977.
Ik was toegetreden als lid!!! De vage verkleinde kopietjes zijn alweer zwaar opgepept terug naar A4.

pdf
Er was ook een andere aanvullings print voor communicatie met een Motorola microprocessor systeem, dit was de serieel naar parallel ASCII interface.
Als vervanging voor een Teletype wortelstamper uitvoer.

pdf
De regel scroll optie uit Electron.

pdf
Zoals beschreven in het artikel hieronder (Baudot-ASCII converter), hier een eerste poging om een extra output interface in de IQ kast in te bouwen. Het begon met de afwijkende (parallel) Baudot naar ASCII omzetting, aangesloten vr de decodeer PROMs, en een parallel output driver/buffer voor een meeschrijvende matrix printer.
Een paar jaar later is nog een UART printje bijgeplaatst met ASCII RS-232 output voor PC opslag. Twee schema's.
pdf
De op plus en min 12V werkende karakter ROM van National, de MM5240AA, een vreselijk duur ding.
Ik heb hem eens moeten vervangen vanwege "kuren", soms wel, soms niet OK. De prijs lag tussen 100 en 150 gulden.
pdf
De 2102 1 kiloBIT statische RAM chips. 1024 bits in 1 IC voor 30 tot 40 gulden stuk.
Je had er 6 tot 8 nodig...........



RTTY research ontwikkelingen naast de Exidy Computer.....

Na RTTY ervaringen met de Exidy Computer en met goedkope monitoren, dat is enorm veel piep en gefluit storing op de HF, kwam de gedachte om een complexe decoder en omzetter van Baudot naar ASCII te maken ZONDER "fluitende" software. Dat is volledig in hardware en 100% HF tochtdicht. En het telex signaal oppikken d.m.v. opto isolatie uit de loop-stroom (zie ontwerp in PDF hieronder), LF toondecode nog steeds met de standaard ST6-W (***) spoelendecoder. Beter kan niet. Een RTTY video unit werkend op de telex loop-stroom had ik al in 1977, de IQ-Nullius (ook: Ikunullius). Dit nieuwe telex kastje zou, in plaats van een lompe wortelstamp machine, direct een oude goedkope en makkelijk te verplaatsen matrix printer moeten aansturen via de Centronics "methode" voor "hard-copy", bijv. toegepast bij radio amateur demonstraties. En ook van een aantal extra's moeten zijn voorzien, zoals eventuele PC opslag via een standaard RS-232 uitgang. Een eerste versie hiervan zit in bovenstaande Ikunullius.

En wat error correctie mogelijkheden. Hierdoor is het kastje vanzelfsprekend NIET flexibel meer, het doet alleen wat er bij de bouw "ingebakken" is, maar wel 100% fluitvrij.

Ik had een handvol dump UARTs (van Kent Electronics) en dozen vol EPROMs waarvan een aantal in CMOS, dus dat werd de basis. En UART aan de ingang met 45, 50 en 75 Baud instel mogelijkheid. Vijf bits Baudot naar 7 of 8 bits ASCII omzet via 8 verschillende mogelijke (32 bytes) data tabellen in (liefst CMOS-)EPROM en met 1 byte data buffer D-Flip-Flop (latch) geheugen. Dan een Centronics buffer en parallel output. Tevens voorzien van een standaard RS-232 uitgang aan een 2e UART met baudrate settings van 300 tot 9600 Baud (en N,8,1) voor eventueel hard-disk opslag op een storingsvrije PC-XT m.b.v. bijvoorbeeld het beroemde Procomm_Plus programma. (DOS 3 tot DOS 5 periode !).
De decoder is ook voorzien van een 5 staps sequencer en een tweede (CMOS-)EPROM met "micro-code". Dit systeem geeft de doorclock pulsen en data modificatie signalen (= andere EPROM bank), wat mini wachtlussen en als voorlaatste de output strobe voor de printer en de (2e) Tx UART.
Het Tx deel in de eerste UART is hiervoor onbruikbaar omdat de ingestelde karakter bitlengte niet hetzelfde is (5 t.o.v. 8). Na afloop (laatste sequencer code stap) een reset van DAV (Data AVailable) aan het Rx parallel output register van de Baudot UART.

Het sequencer deel werkt net als de 1e UART op dezelfde Rx clock, dat is 16x de input baudrate. Dus na minder dan een halve Rx "byte" staat de output data al klaar. En is er in de schakeling, behalve de clock opwekking, geen aktieve clock ruis!

Wat gerealiseerde hardware trucs:
Detectie met 2 bits Baudot letters of cijfers output ("1") code switch en doorclock naar Let/Cijf Flip-Flop, die geeft tevens een aangepast adresbit (A5) voor een andere (letters of cijfers) passende 32 bytes codetabel in de data EPROM.
Keuze f kleine letters f hoofdletters in ASCII m.b.v A6 op de data EPROM voor een passend data blok.
Geeft de Baudot UART een FE (Framing Error) af, dan geeft de sequencer instelbaar (m.b.v. data A7 en A8 via switch) : a) een spatie of b) bijv. een ALT240 (3 streepjes) als vervangend error karakter via de data EPROM.
Dus: A7 + A8 = 0 = normaal, alleen A7 = 1 = 1e vervang tabel, A7 = 1 en A8 = 1 = 2e vervang tabel.
Geen FE geeft een karakter "valid" code, nodig voor de doorclock puls naar de buffer D-Flip-Flop latch.
Naar wens (aan of uit switch) zorgt de sequencer voor een UOS (Unshift On Space) puls of juist niet aan de letters/cijfers Flip-Flop.

En hoe dat allemaal werkt? Geweldig!



(***)
De ST6 is de laatste generatie RTTY decoder met spoelen, dat is met instelbare potkernen of toroids.
De meeste ST6 hobby ontwerpen waren afgekeken van de professionele (navy) HAL ST6.
Hierna werden kompakte OPAMP ontwerpen bekend, zoals die gebaseerd op een idee van DJ6HP.
Ook bij HAL zaten ze niet stil en enige tijd later kwam de HAL ST5000 op de markt, later nog complexer in de ST6000. Die maakte gebruik van switched-capacitor modules. De latere HAL ST8000 en ST8000A waren deels Z80 microprocessor systemen.
Een speciale "eenvoudige" OPAMP versie is de NAVTEX decoder van PE1ABR, die nautisch mobiel was, alleen +12V als voeding. De noodzakelijke negatieve voeding werd storingsarm opgewekt met een AUDIO oscillator.
Tegenwoordig gaat de meeste decodering met de DSP processor op een goede computer geluidskaart en passende complexe software. Soms is Links en Rechts apart aangestuurd met +90 en -90 graden signaal, of iets soortgelijks.
 

Beschikbaar voor download:


pdf originele HAL ST6 met spoelen
pdf ST6-W CQ-PA 1972 (eerste PCB versie)
Heeft ook in Electron (Veron) gestaan.
pdf ST6-W uit CQ-PA 1981 (2e PCB versie)
pdf HAL ST5000 Opamp decoder
pdf Gerestaureerde eerste artikel van DJ6HP uit 1971 (Duits)
pdf DJ6HP decoder uit CQ-PA 1982
pdf NAVTEX OpAmp decoder schema PE1ABR
Werkt foutloos tot in de S0 ruis. Wat verzamelde DX in een PDF.
pdf Schema hierboven beschreven Baudot-ASCII converter kastje
pdf 2x Eprom inhoud tabel in HEX printscreen dump
zip 2x Eprom inhoud tabel in BIN (HEX) formaat
pdf Opto isolator modules voor gebruik in de Telex loop-stroom




Een eigen ontwerp van meer dan 27 jaar terug: De Aardweerstand meetbrug - 3 punts systeem

Dit is een electronische versie van een meetsysteem van zeker 50 70 jaar terug. De meetschakeling met 3-punts systeem is identiek. De spannings generator (315 335 Hz, geen 50 of 150 Hz harmonisch verband) en de gevoelige filter meetschakeling is echter van eigen ontwerp. Oorspronkelijk werkte dit met een slinger dynamo en een gevoelige AC Voltmeter met balans / scheidings transformator. Ooit heeft er in een zendamateur blad (Electron?) iets over ingestaan.
De werking van deze nieuwe versie? Perfect. Ik heb het toestel al meer dan 25 jaar in gebruik!

Uitleg werking:

Zuivere sinus toonopwekking van ongeveer 315 335 Hz. Oscillator m.b.v. een brug van Wien en opamp, terugkoppel circuit met serie RC naar parallel RC. Laagohmige vermogens uitgang met een simpel "speaker" chipje LM386.

Omdat er maar 1 set batterijen in de meter zit is de audio uitgang galvanisch gescheiden van de aard-meet-brug m.b.v. een audio transformator. Verhouding 1 op 1 of 1 op 2 is OK. Een E-I blikjes trafo is OK, op een hoge zelfinductie ferriet ring (AL is min. 10000, 36 mm 3E5 of 3E6) is ook prima. Een eigen winding Z van 100 200 Ohm op 300Hz als max. lijkt prima. De belasting is meestal tussen 5 en 50 Ohm.

De audio "massa" uitgang van deze trafo gaat naar de verre 1 meter R20 staaf (20 = inderdaad na 20 meter snoer). De "hete" audio aansluiting gaat via een laagohmige draad potmeter ( 500 Ohm , met of 56 Ohm of 2x 10 Ohm parallel, dus een circuit R (bereik) van max. 500 / 50 of 5 Ohm) naar de te meten Rx. Rx is tevens de meetschakeling massa! Via de potmeter is een variabele U in te stellen, die gaat naar de ene audio meet ingang. De aarde tegenpool, de 1 meter staaf R10 (met dus 10 meter snoer), zit aan de andere audio ingang.
Door de potmeter in te stellen is er een punt waarbij U_pot = - U_R10. De meter geeft een dip en komt vrijwel op NUL. De potmeter R is hierbij gelijk aan Rx.


De twee identieke "balans" ingangen hebben eerst een anti EMC low-pass van enkele kHz. Daarna een highpass van iets minder dan 300 Hz. Hiermee worden vooral 50 en 150 Hz brom onderdrukt.
Op een "sommeerpunt" is een opamp AC gelijkrichter schakeling aangesloten naar een iets beveiligde 1 mA DC wijzer instrument. Brug balans is dus met meter = NUL.


====================


Wat praktische zaken:

De frontplaat is gemaakt in mijn DOS PCB CAD pakket (in 1993). Output in postscript, export TIFF en PDF. Na een klad versie gemaakt te hebben van het schaaltje van de potmeter is dit op 4 voudige grootte getekend op rijstpapier. Dit is in de doka, via copyproof camera systeem, op film gezet, op 4x en nadien op ware grootte afgedrukt op film. We spreken over pre-windows (1993) periode! Nu kan het met thuis inscannen en verschalen wel iets makkelijker!
De films van frontplaat en schaaltje zijn tijdens belichten op foto-aluminium gewoon op elkaar gelegd.

Jaren later, na steeds met lege batterijen gestaan te hebben, is er een Ni-MH accu pakket in gebouwd (van 8 naar 10 cellen) en een lader / netvoeding circuit toegevoegd. Met buitenboord net adapter trafo.

Beste compromisloze aardpijp voor de hobbyist? Neem 5 meter koperen waterpijp van 12 of 15 mm. Wat in de grond gaat voor 3/4 dicht timmeren voor betere spuitkracht met minder water ( twee +/- 6 mm gaatjes die iets opzij spuiten). Aan de andere kant de waterslang met een lusje (tegen dichtklappen) en ty-raps vast zetten. Het inspuiten gaat hier in de Zeeuwse klei, zand en turf blubber vrij makkelijk. Ik kreeg een enkele keer bijna brandwonden van het agressieve bruine turf water! Dat deed pijn!
De kabel aansluiting kan het beste in een waterdichte gietmof (hars of pek)


Resum:

R10 = 1 meter aard staaf met 10 meter snoer, 1,5 of 2,5 kwadraad is OK.
R20 = 1 meter aard staaf met 20 meter snoer, in het verlengde van R10 te plaatsen.
Rx = te meten aardelectrode, met kort (1,5 2 meter) 2,5 of 4 kwadraad aan de Rx bus.

En de Rx van zo'n pijp???
Altijd lager dan 1 Ohm, meestal zelfs onder de 0,5 Ohm!


TIPS:

Gescheiden antenne en meterkast aardes is achterhaald, onveilig en kan zelfs MEER Rx-storing opleveren.
ALLES doorverbinden met het woning aarde verzamelpunt is voor 50 en 150 Hz het beste.
Echter, uit ervaring met aktieve antennes en locale extra aarding: voor HF en vooral VLF is een scheiding voor die frequenties van Rx aarde en meterkast aarde m.b.v. een stevig hoog AL ferriet pakket (3 4x 36 mm ringen 3E25, 3C11 of oude 3E1) met min. 2,5 kwadraad ( 5 10 windingen) het beste gebleken. Voor de Rx enigszins gescheiden, voor beveiliging toch aan elkaar!
Op deze foto is dat 2x de klont met geel-groen links onder, 2 setjes (3E1 en 4C65) van 3 in serie.
Een gasarrestor eroverheen tegen overspanning (ongelukken) is handig. Misschien zie je die zitten?
Ik had nog 10 meter afgeschermde 5x 2,5 kwadraad liggen. Die 5 aders zijn als "litze" gebruikt voor de "HF aarde", de afscherming is aan de echte randaarde aangesloten in de kabelkast! Aan de andere kant van de ferriet klont dus.

Bij het gebruik van een goede aktieve antenne en een locale "HF aarde" voor die antenne kan de coax onbedoeld alsnog een HF doorverbinding opleveren. Een stevig pakket ferriet (4x 36 mm 3C11 ringen) met veel dunne teflon coax er op is een verplichte mantelstroom scheiding van de ontvangst plek en de huis-aarding. Zie plaatje1 en plaatje2. Deze laatste hoort bij een aktieve antenne hoog in een dooie boom.
De gebruikte ferriet ringen zijn prima goedkope clonen van Philips/Yageo 36 mm 3C11 via AliExpress uit China van deze specifieke shop: E-visiontek Store.
Ik kan het weten, want ik heb ze extreem getest, zie deze FERRITE - PE1ABR FERRIET INFO.
De prijs? Minder dan 1 euro 50 stuk. Na dit prima testresultaat heb ik er een "paar" extra gekocht.


Het schema  pakket in PDF.

Hier de PCB  layout in PDF.

Frontplaat met enkele productie tussenstappen.

Info-Sheet met twee gekaapte plaatjes uit een forum.


front-meetbrug_thumb.png   binnenkant-meetbrug_thumb.png   front-achter-meetbrug_thumb.png



Een kristallen test kastje

Deze schakeling kun je zien als een soort HF opamp. De versterker heeft een erg hoge ingangs Z en een erg lage uitgangs Z. De oscillator schakeling is zo universeel mogelijk en minimaal frequentie afhankelijk gemaakt. (Dus een erg groot bereik...)
De versterking is instelbaar tussen nul en maximum t.b.v. testen van het startpunt go/no-go voor wat betreft oscillatie. Verder bevat het een teller uitgang en een oscillatie indicatie met LED. Het is voorzien van meerdere X-tal aansluitvoetjes, zowel met pennen als draadjes, zoals HC6U, HC18U, HC33U, HC25U en HC17U.
Aan de hoogohmige ingang zit een duo (omschakelbare) variabele condensator parallel, bereik 15 - 150 pF en 30 - 250 pF. Het laagste bereik was al OK geweest. Op de "hete top" van de Cvar wordt het kristal hoogohmig aangekoppeld. Het OPAMP feedbackpunt op de andere kristalpoot, hier is een zeer lage Z van enkele tientallen Ohm. De feedback-schakeling ziet er wat raar uit, maar na vele experimenten werkt het toch echt op de parallel frequentie (die meet ik er in ieder geval mee!) en niet op serie f. Het stroomverbruik is vrij laag, LED uit 35 mA, LED aan 40 mA, het werkt daarom op 6 AA batterijen en is daarmee "portabel". Het past net in een standaard plastic bakje. De aan-uit knop is zelf-terugverend, dat helpt ook in het stroomverbruik.
Het is erg nuttig gebleken bij het uitzoeken van sloop en harmonische kristallen, en bij beursbezoek.
Mini pocket counter meenemen!
Je merkt bij een lagere-f oscillatie dan dat het een 3e of 5e harmonische versie betreft.
Bijv. alle oude 27 MHz en scanner kristallen zijn eigenlijk 3e harmonischen overtone!

Er is GEEN printlayout, alles in gebouwd in "dode kever" SMD stijl. Aardigheidje: de mini potmeter is een schroevendraaier Piher mini instel geval. Het asje? Dat is een 3,5 a 4mm popnagel met een plat geslepen stukje aan de pin, de popnagelrand ONDER het deksel, anders valt hij eruit. Het knopje is een 4 mm dump dingetje.

Zie schema en varco schaaltje. Schaaltje NIET toegevoegd in PDF deze keer maar in TIFF. Open de TIFF in Irfan en stel in het afdrukvenster de gewenste verschaling in ZONDER het plaatje vooraf te verschalen. Het blijft dan lekker scherp. Smetvrij "inpakken" in een stukje verzegelde lamineer folie.


Het Varco schaaltje in TIFF

Het schema in een PDF


 




Volgende item LOT LMG-01, een prachtige functiegenerator bouwdoos.

Een bouwdoos die rond/na 1981 op de markt kwam. Van de VOF LOT in Eijsden. Viel op door de grote witte kast en de vele rode knoppen.VOF LOT was een helaas slechts éénmalig ZZP project van electronica publicist Jos Verstraten.
De aparte frequentie scan functie is ideaal gebleken om de doorlaat karakteristiek van cassettedecks (na bij-stroom (BIAS) afregeling te controleren. Let op: kies nà de (te) hoge top in het LF-hoog na het verder opvoeren van de BIAS het tweede equilibrium als juiste instelling!!!).
Ook ideaal gebleken om RIAA (pick-up) voorversterkers (met een anti-RIAA voorschakel correctie-doosje) mee door te fluiten. Mijn eigen mengpaneel had iets te weinig gain in het laag. Na simulatie in Multisim bleek het aanpassen van 1 uitgangs NPN (in het terugkoppel circuit) door een identieke zelfbouw duo (darlington) NPN versie dit volledig op te lossen. Klaar voor restauratie werk naar CD.
Door de sweep / scan en burst te combineren kon je leuke geluids effecten maken......

  Hier de bouwbeschrijving 

en de schema documentatie  in PDF.
Zo ideaal mogelijk gescanned en bewerkt.


Nog een lijstje in PDF van mij met enkele kleine eigen aanpassingen en verbeteringen.

      lot-lmg-01__thumb.jpg      lot-print_thumb.jpg


Alweer een bouwpakket uit vervlogen tijden, uit ongeveer 1978. Een zelfbouw digitale multimeter met LED displays van de firma PROTON.

Er was eens een DMM02, toen DMM03 en later (1981) zelfs een geoptimaliseeerde en uitgebreide versie, de DMM04. Ik heb n van de eersten, de DMM02 gebouwd. Het ontwerp is gebaseerd op de LD110 / LD111A chipset. Vergelijkbaar (andere type nummers) met wat in de Fluke 8000A serie tafel instrumenten in de jaren '70 gebruikt is.

Een kleine aanpassing vond ik noodzakelijk: Zoals ieder netsnoer om begrijpelijke redenen voorzien is van trekontlasting, zo ontbreekt er in de praktische uitvoering bij de 4 ingangs bussen een DUW-ontlasting!
Twee mini beukenhouten blokjes met een gleufje zorgen ervoor dat het plastic front niet kraakt. Zie de foto's.

In het knetterzone gebied naast de netschakelaar is een extra plastic plaatje geduwd, in de kast boven de staande 0,1% weerstanden is eveneens een isolatieplaatje gelijmd. Over de "aan" contacten van de netschakelaar zit nu 1 nF / 5kV, reduceert aan/uit knallen op audio installaties.
En ik heb er een paar echte pootjes onder geschroefd, i.p.v. een paar "plakkers".

  Hier de bouwbeschrijving  in PDF.


UPDATE met nieuwe modificaties na reacties op het web. De meter had geen 100% stabiele aanwijzing. Dit is opgelost.


DMM02_THUMB.jpg     DMM02_BINNEN_THUMB.jpg     DMM02_BLOKJES_THUMB.jpg



Een zelfbouwdoosje van Heathkit! De IT-1121 of later de IT-3121 curve tracer.

Nadat ik van de firma Heathkit vanzelfsprekend de buizendipper in gebruik genomen had (wie had er geen dipper?), viel in de Heathkit aanbiedingen folder mijn oog op een ander hebbedingetje. De curve tracer IT-1121. Omdat ik rond 1977 in het bezit kwam van een goede (nieuwe...) Telequipment oscilloscoop was dit een mooie uitbreiding. Ook omdat er toen veel torren en diodes in de dump werden aangeboden (Ge en Si) die net buiten de spec's vielen. Voor service / reparatie en ook voor gewoon max. U en Ge-lek checken was dit wel een handig apparaat. Rechte of kromme Zeners? Gevoeligheid SCR's, enz..

Omdat momenteel overal op het internet vieze of totaal fout ingescande documenten (16 miljoen kleuren zwart-wit!) rondzwerven van dit apparaat heb ik het scannen en grafisch optimaliseren maar volledig opnieuw gedaan. Niet het bouw gedeelte, maar beperkt tot het gebruiksgedeelte en de schema documentatie. Toch nodig? Download dan de complete versie ergens anders.... LINK, alle zwart-wit info is hier echter foutief in kleur, maar helemaal geen info is ook niet leuk. In mijn versie achteraan toegevoegd een paar vel met mijn aanpassingen, getekend in Heathkit symbolen. Dit mapje bewaar ik naast het apparaat.

Na het bouwen en het voor het eerst inschakelen was het gelijk al pet, secundaire sluiting! De IC voedings afvlak elco's hadden jaren te lang "in het zwarte doosje gezeten", en waren dus meteen doorgeslagen en daarmee dood! Bij Heathkit kon je defecte spullen (DOA = dead on arrival) gratis zo omruilen, maar als je een paar honderd elco's hebt liggen pak je zo nieuwe. En anders had de locale TV reparateur dealer die wel liggen en was je sneller voorzien. Na niet al teveel gebruik knalde ook de TO-3 hoogspannings regeltor (raar zwak type TA7420, later door RCA hernoemd = 2N5840) er zomaar uit. Die is snel vervangen door een KTV lijntor (weer van de TV reparateur dealer), de 2SD350. Later is er een nog iets zwaardere lijntor in gezet, de BU208A.
Al deze schijnbaar "zware" torren hebben overigens zwakke SOA bij DC gebruik, geen ziekte, maar second breakdown risico, een lage Safe Operating Area. In de datasheet kunnen ze 5 tot 8 A hebben, maar in deze schakeling gaan ze bij de maximum spanning al bij 100mA kapot.

Bij het testen van defecte torren (met sluiting !) knalde ook de basis sturings eindtrap er makkelijk uit. Die was met zelfdestructie daarmee een stuk sneller dan de zekering van 63 mA. De overspannings beveiligings diodes naar de clamp PSU-zeners waren blijkbaar niet voldoende. Heb dit deel ook maar verbouwd en deze eindtrap kortsluit beveiligd gemaakt. De 63 mA zekeringhouder zit nu achterop in een hoekje, anders raken de schroeven nog dol!
Door het meer lineair instellen van de eindtrap werd de schakeling oscillatie gevoelig en is de plus en min OpAmp voeding extra ontkoppeld met 2x 100 nF.

Omdat er makkelijk vieze slingers in beeld komen, is hier ook iets aan gedaan. De 100 Hz collector pulsen zijn rond het nul-punt net iets schoner als de parallel C's over de secundaire AC veel groter zijn. Wat veilige extra 275V AC X2 types erbij gezet. De IC voeding diodes ook maar van een anti-ratel C-tje voorzien. Over de 230V wikkeling is een eventuele uitslinger puls (door die C's) bij uitschakelen onderdrukt met een zware VDR. Voorkomt wikkeling doorslag. Een dikke Siemens SIOV S20K275 is prima, maar wel in een krimpkous jasje. Mocht die VDR klappen dan vliegen de spetters niet overal heen.

Ook bleek dat de twee 100Hz pulsvormer torren behoorlijk stress hebben. Over de e-b staat in sper via de 10K serie R een 45 V AC piek. Die parasitaire e-b zeners's slaan dus door en kunnen ook valse trigger pulsen geven. Twee keer een simpele diode in sper over de b-e en ook dit ongewenste effect was weg. De gewone werking heeft er geen last van.

Ook:
Extra hulpstukjes voor torren met (lange) draadjes: 3 banaan stekkers met aangesoldeerd krokodillen klemmetje! Geen onhandige snoertjes of peuteren in voetjes meer nodig. Zie foto hieronder.

Het originele platte netsnoer lijkt wel staalkabel, ik heb het vervangen door het dunste dat toelaatbaar is, 3x 0,5 kwadraat.

  Hier mijn versie in PDF van de manual  kompleet met aanpassingen op een extra vel.

Een edit versie van het web in 16M
grijstinten, toch redelijke scan 

IT-1121-front_thumb.jpg     IT-1121-back_thumb.jpg     shortcircuitprot2_thumb.jpg     torrenklemmen_thumb.jpg

  Een leuk hebbedingetje, verkrijgbaar in Hong Kong

Ik heb ze ondertussen in gebruik!
Via Ebay en Pay-Pal te bestellen: TO3 test fixture


IT-1121-front_thumb.jpg


Major update - verbouwing!

Nadat ik in een nieuw ontwerp (zie volgende item) geen torren wilde, maar moderne stuurstroom schakel FET's (helemaal open of dicht met stuur-SPANNING) voor een bepaalde schakel truc, wilde ik er een paar vergelijken. Met welke Ugs zijn ze al goed open? Als voorbeeld de BSN10A en de mini FQU-2N60 (met pootjes), de laatste kan meer stroom hebben.
Ik kreeg ze NIET getest. Wat blijkt op pagina 81 van de manual, waar J-FET depletion (verarmings-) mode FET's getest worden: van enhancement (verrijkings-) mode FET's kun je NIET de curve laten zien! Dat is met de huidige schakeling ON-mogelijk. FUCK! Verrijkings-mode FET's zijn tegenwoordig de meeste FET's!
Hoe komt dat? Het gate/basis stuur signaal wordt een aantal maal positief-negatief geschakeld, afhankelijk van NPN-PNP of current-voltage. In de stand voltage (FET's dus) staat dit VAST ingesteld op NEGATIEF gaand = voor J-FET's, zoals J310 of BF256. Voor enhancement mode FET's moet dit stuursignaal juist ANDERSOM zijn.

Oplossing: gewoon ng een extra schakelaartje dubbelpolig om, klaar is Kees, het werkt!

Dat was te simpel gedacht, er is meer nodig! Deze FET's zijn verre van lineair, dat is een beetje meer sturing is een beetje meer drain stroom. HELEMAAL NIET zelfs, er is een zg. omklappunt.
De eerste spannings stappen hebben TOTAAL geen effect, het "geval" lijkt defect. Maar dat is niet zo. Op het overgangs punt, ergens tussen 1,5 en 5 Volt, klappen ze vol open. Maar welke stap is dat????? Geen idee, je hebt een tweede scoop nodig om te weten welke stap dit is. (maal de stap U setting...)

Voorbeeld:

BSN10A ==> een pietsje open bij 6x 0,2V ( = 1,2V)
7x 0,2 V ( = 1,4V) vol open. Of 3x 0,5V ( = 1,5V)
datasheet ==> Ugs threshold = 1,8 V ==> dit klopt dus.

FQU2N60 ==> begint pas bij 7x (!) 0,5V ( = 3,5V) voor de eerste stap die wat doet.
De 8e 0,5V stap is pas helemaal open ==> 4,0V Ugs.
datasheet ==> Ugs threshold groter dan 4,0 V ==> ook dat klopt dus.

Maar zonder tweede scoop????????
Dan heb je gekoppeld aan de A-B-C-D BCD-uitgang van de 7490 tienteller uit de stappen generator een "stappenteller" nodig met uitlees op een mini 7-segment cijfer display. Nodig: 1x een 4511 (combi-chip: input-latch, buffergeheugen, en BCD naar 7-segment decoder met LED drivers) en wat poortjes voor de /Latch opwekking. Ergens een /Latch zien af te leiden van de bestaande reset, eventueel met delay van de bestaande reset.......

Vanwege het veel grotere stroomverbruik moet de 5V nu met een echte 7805 (TO-220) gemaakt worden direct uit de 20V ongeregeld, anders kookt de regeltor "droog". Extra dissipatie kan het beste aan een kleine serieweerstand overgelaten worden (120 Ohm - 1W), dan hoeft de regelaar niet extra gekoeld te worden.

Welnu, ook dat werkt ondertussen redelijk goed. Zie plaatjes om te zien hoe ik deze ernstige verminking heb vormgegeven. Het apparaat is in ieder geval weer "toekomst-bestendig".

  Hier de tekening link in PDF 


IT-1121-front_thumb.jpg     IT-1121-back_thumb.jpg




Het volgende bouw / pensioen project wil ik hierbij ook in NL "leesbaar" publiceren,
dus hier een kopie van de radio pagina aangepast in het Nederlands.

Een nogal ingewikkeld geworden condensator lektest kastje.


Ook geschikt om oude voorraad (old-stock) elektrolyten te regenereren,
max. stroom beperking dan met behulp van een extra serie-R-box.



Do you prefer to see an
English version??

Click flag or over   HERE


Dit apparaat kan worden gezien als een moderne upgrade van (alleen) de lektestmogelijkheden in een oude Heathkit IT-11 of IT-28. Dit nieuwe testkastje is NIET bedoeld om de waarde van een condensator te meten. Moderne RCL-meters (Elektuur en Mastech) zijn 100 keer nauwkeuriger dan de Heathkit meetbrug. Daarom heeft het helaas slechts een beperkt gebruik. Het was een soort pensioenproject voor mij om bezig te blijven!
Het basiscircuit ontwerp is eenvoudig en vergelijkbaar met de Heathkit. Alleen hier veel meer uitgebreid, iets hogere spanning, veel betere bescherming tegen onhandigheid en dus gevoeligheid voor storingen. O.a. een vaste vertraging tussen de C aangesloten op hoogspanning (opladen) of hetzelfde C-punt naar massa (ontlading). Alle hoogspannings schakelingen zijn via hoogspannings reed-relais. Ondanks het gebruik van speciale 1000V reed relais, kan een toevallig plakkend contact een volledige kortsluiting veroorzaken op maximaal 750V DC via de (gelukkig) altijd aanwezige veiligheids serie R's. Daarom zijn er toch twee relais contacten in serie gezet op die linke plaatsen.
In tegenstelling tot in de Heathkit zijn er in zowel voor charge als discharge aparte veiligheids weerstanden gebruikt.


  lektest METER PE1ABR
Het kastje is in werking!

  lektest METER PE1ABR
Exploded view op de werktafel

 

Het kastje is voorzien van 4-segment digitale meters voor spanning en stroom. ( RD Official Store via Aliexpress ). Deze meters moeten gemodificeerd worden om de "volle uitslag" van 30V te geven met slechts 10V ingangs spanning en ook 3 externe decimale punten zijn toegevoegd met micro LEDs gelijmd op de zijkant van het interne display. Deze meters hebben een veel te lage Rin voor de meeste toepassingen, dus ze zijn voorzien van mijn eigen ontwerp MOSFET-buffer met 1,5 Tera Ohm input!
Deze standaard buffer opamps werken op plus en min 15V voeding maximaal, en geven niet meer dan + 10V uit, vandaar de conversie van 30V IN naar 10V. Uiteindelijk heeft men een omschakelbare voltmeter (met 3 of meer bereiken) met een input Ri van 30 Meg gecreerd.

Over de stroom-shunt van de stroom meter op max. indicatie op het gevoeligste bereik valt niet meer dan 0,3 V en geeft dan 3,000 uA aan op dit bereik. Het laatste display segment wijst dan 1 NANO Ampere aan. Het is begrijpelijk door de extreem hoge Zin wat EMC gevoelig... (zelfs handoplegging effect zie je). Mede daarom, en de moeite die het kostte om brom te onderdrukken, zitten de twee meetprinten grotendeels achter een blik/staal afscherming.
Er zijn 5 stroom-bereiken tussen 3 uA en 30 mA. De hoogste waarde wordt normaal niet bereikt, alleen met pieken.
Deze U / I-systemen kunnen ook worden gebouwd als zelfstandige eenheden voor andere toepassingen.

 


lektest - PE1ABR


Dit is de bovenkant van het
"spannings systeem"


 


lektest - PE1ABR


Dit is de onderkant van het
"spannings systeem"


 
lektest - PE1ABR

Laad / Ontlaad (Charge / Discharge) besturings print


 
 
lektest - PE1ABR

Dit is de bovenkant van het
"stroom systeem"


 
lektest - PE1ABR

Dit is de onderkant van het
"stroom systeem"


 

lektest - PE1ABR


Hoog / Laag (High / Low) spannings besturings print
Met inschakel preset "Low" en veiligheids
blokkering tijdens "Charge"
 
 
Design workbench

lektest - PE1ABR


Piep en timer besturings print




 
lektest - PE1ABR

Half uit elkaar: de stroom print en Laad / Ontlaad (Ch / Dis) besturing



 
lektest - PE1ABR

Enkele aansluit hulpmiddelen
Voor de stabiliteit is er een blokje zwaar gewicht (dead weight) op de bodem geschroefd, gemaakt van
gegoten soldeer afval.
 


De hoge spanning, intern max. 780V DC !!!, wordt gegenereerd met 3 mini print transformators van 9 - 12 V AC achterstevoren toegepast. Gevoed via een AC-regelaar uit 18V AC.
Elke 230V aansluiting van de transformator is voorzien van een eigen gelijkrichter en elektrolyt, daardoor zijn gewone standaard onderdelen mogelijk. De spanningsregeling is van het dissipatieve analoge type, direct geregeld in de AC-laagspanning met een DC-circuit achter een brugcel! Truc speciaal. Omdat dit de minste EMC-risico's oplevert in de gevoelige MOSFET-buffers. Er is ook een goed functionerende triac-controller ontworpen met extreem "zachte flanken" door 25% van de stroom parallel te laten lopen. Dat doet de analoge regeling daarom overigens ook. Deze triac opstelling is zelfs nog beter regelbaar dan de analoge versie, 450 tot 900 V DC is netjes instelbaar met dezelfde set van drie transformatoren, maar de triac optie is NIET toegepast, vanwege EMC risico's dus. Ook de benodigde ruimte voor drie extra 36 mm toroids was een probleem.
 


lektest - PE1ABR


Dit is de weerstands deler-keten gesoldeerd op 2 aangepaste schakelaars. 1 dek is bij beiden weggehaald, hierdoor meer
ruimte in de hoogte.
Alle noodzakelijke metalen afscherming
is weer extra geisoleerd.
Knetterzone gebied.....
 


lektest - PE1ABR


Hier de kompleet afgebouwde unit open geklapt.
Helemaal bovenaan de ventilator
Onderaan twee luchtinlaat gaten
Op het bakje met de R-delerketen en twee schakelaars nog een mini ventilator

 
lektest - PE1ABR

De externe decimale punt micro LEDs gelijmd op de display zijkant.



 


De condensator spanningsinstelling wordt bereikt, net als bij de Heathkit, met een simpele R-deler circuit en een grote draaischakelaar. Door hier extra ruime contactafstanden te kiezen met daardoor een beperkt aantal standen, heb ik ervoor gekozen om TWEE schakelaars te gebruiken. Ze moeten ook een beetje aangepast worden. Is ook een stuk veiliger. Zie schema voor details.
De standaard stroom in de spannings instellings weerstand keten is 10 mA (= 7.5 Watt!). Slechts een deel van deze stroom kan afgetapt worden zonder extreme spannings daling. In "Idle-Charge" mode is deze stroom vrijwel nul. Voor het hoogste bereik van 750 V is er een extra veiligheids R-set (2x 1K5 5W in serie = 3K 10W) die standaard 30 V opsnoept van de 780V. In geval van een ongeluk vangt die een deel van de klap op. Dit was een ontwerpfout in de Heathkit. Je kon de gelijkrichterbuis per ongeluk opblazen.

Verkeerde acties en mogelijke ongevallen worden geblokkeerd door de besturing van de relaisschakeling. Met behulp van een flip-flop met vertraging en besturings relais met kruiselingse vergrendeling worden ongelukken voorkomen. Ook als je met een meetstift uitschiet. Dit principe is twee keer toegepast, zowel bij de hoog / laagspannings omschakeling als bij de laad / ontlaadregeling.

Voor gebruik als regeneratie-eenheid voor elektrolyten (voor oude "jongens" of nieuwe die 30 jaar in een doosje zaten) is er ook een herhalings- laad/ ontlaadtimer. Later, toen de hoofdkast al veel te vol was, is er ook een extra externe maximum stroom instellings kastje toegevoegd, gemaakt met een set van vermogen R's voor het beperken van de elektrolytstroom. U kunt dan de maximale stroom beperken tot max. 5 mA (of veel lager) en hopelijk een explosie voorkomen. Of een rokende spannings deler....

Het apparaat is wel statisch en EMC "geaard" vanwege storings onderdrukking, maar is NIET hard verbonden met aarde om electrocutie gevaar te voorkomen. Zie schema.
 
 

Beschikbaar voor download:


Schakel schema in PDF, 13 velletjes.........
Alle CAD files / PCB layouts in n PDF v4, een update volgt nog
(correctie verzamel A4 vel met de laatste versies)
De twee frontplaten in n PDF
De twee metaalplaten in wording voor de bufferprint bakjes in n PDF, dit is de puur zwart-wit versie.
Vooraanzicht, de flappen moeten naar beneden gebogen worden.
Ook moet er tussen de flappen nog een afdekplaatje tussen ter grootte van de print,
Dit staat niet op de tekening. Het materiaal is dun staalplaat, afvalblik van PC kasten.
Nog een keer dezelfde twee metaalplaten in wording, maar nu geoptimaliseerd in GRIJS.


Engelstalig Capacitor leakage current information sheet

Een extreem opgepoetste en bewerkte elco lekstroom tabel van het web. Deze is alleen toepasbaar voor hele oude elco's met veel grotere lekstroom, "old stock types" dus.
Voor oudere kleine elco waardes in deze tabel is de lek tot wel 5 20x groter dan in de tabel hierna voor nieuwe elco's.

Mijn eigen versie lekstroom tabel, alleen voor moderne elco's.
Voor recent gefabriceerde Alu elco's en 25 graden omgeving: in dit geval is I-lek veel kleiner dan 0,01 x C x U. Wanneer de formule waarde kleiner is, is min. 0,5 uA toch toelaatbaar. Drie uitvoer versies in 1 PDF.
Voor klasse tantalium is 0,8 maal deze waarde normaal (en ook min. 0,5 uA).
Voor standaard druppel tantaal is 1,5 maal de waarde en min. 1 uA standaard.
De tabel is dus een algemene richtwaarde.

Bovenstaande lekstroom tabel, is "geprogrammeerd" in simple minds DOS Basic en ge-exporteerd naar CSV. Lekker snel en makkelijker dan alles op een reken machientje doen.
Daarna nog wat CSV edit van UK punt naar NL komma t.b.v. Excel import en wat afrondingsfouten aanpassen. Ik was de INT ((1000 X + .5 ) / 1000) vergeten. Ziet er zo beter uit zonder overbodige decimaal nullen.
Kun je zien hoe ik dit gedaan heb.
Een aantal bestanden in een Zippert






Schema


PCB Board


Front

Nieuwe ontwikkelingen - Instelbare uA stroombron adapter voor zeer hoge spanning
Bruikbaar tot minstens 1000 Volt open spanning eroverheen


In zo'n zelfde extra kastje als waarin de extra formeer stroombegrenzings weerstanden ingebouwd zijn (Bopla Euromas-II ET-220), heb ik een instelbare hoogspannings stroombron ontworpen.
NIET voor elco's en NIET in plaats van, maar een extraatje en instelbaar tussen 10uA en 2mA.
Hiermee zijn dissipatie arm VDR weerstanden en gas arrestors te testen. De lektest kast wijst precies de stroom door en de spanning over de VDR aan.
Een gedeelte van de ingestelde stroom (2,5 tot max 25uA normaal) vloeit in bypass weg door het 30 MOhm Voltmeter systeem. Door de stroommeter schakelmethode heeft die hier geen last van.

Een praktisch probleempje is wel dat je via Chinese Ali MOSFET's moet bestellen die minimaal 1500V kunnen hebben, liefst 2500 - 4500V. (Dan hebben ze een lekker lage eigen lekstroom!) De mooiste verzameld in n PDF.
Het lijkt erop dat ze slechts tijdelijk beschikbaar waren op AliExpress, je kunt ze ook krijgen via Mouser voor minstens een vijf keer hoger bedrag.

1N450
MOSFET


In de 1e PDF zit dus het schema.

In de 2e de printplaat.
Er past een MOSFET IsoPlus I4 pack,
TO247 of met wat duwen ook een TO247HV op

In de 3e de frontplaat.

In de 4e PDF een aantal IXYS turbo
MOSFETs bij elkaar in 1 PDF

r-box-small.jpg
de powerweerstand box
alleen voor elco formeer akties

i-source-small.jpg
de stroombron box, zelfde type kastje
nu met de turbo power MOSFET stroombron


Er hoort ook weer een tabel in PDF bij met een overzicht van de dissipatie en welk gebied te vermijden is.

Tevens een aantal good-old DOS Basic programmeer bestanden in een Zippert







terug.gif Valid HTML 4.01 Transitional
drblan.htm
by Walter - PE1ABR - 2021-09-16