Ligfietsen in Tsjechie

Als fietsland is Tsjechië voor mij al jaren favoriet, dus waar kan ik beter oordelen of ligfietsen op hellingen en slecht wegdek (op sommige plaatsen, je moet vaak wel even zoeken) goed mogelijk is?

Nu hebben ligfietsen voor mij al een aantal voordelen die ik niet allemaal hier op ga sommen, maar sommige voordelen t.o.v. de 'mountainbike', ofwel de rechtop-mountainbike (want je kan mijn fiets ook al bijna zo noemen, want het is geen 'racer'), komen wel heel sterk naar voren tijdens het fietsen in dit land.

Bijvoorbeeld:

• Je gebruikt 'alleen' maar je benen en niet je hele lichaam.

  Wat je hier vooral van merkt is dat je ook helling-op veel minder moe wordt dan met de rechtopfiets. Eigenlijk gewoon heel relaxed rij je een helling op zonder spierpijn in je armen (dat was met de mountainbike wel anders de eerste dagen!).

• De houding is veel comfortabeler: ook na lange hellingen geen last van een pijnlijke nek, rug of zadelpijn.

• Het uitzicht! Werkelijk waar, dit is veel beter dan vanaf een rechtopfiets. De wat lagere houding tijdens het liggen zorgt er welliswaar voor dat je misschien wat minder makkelijk over muurtjes en hagen heen kan kijken (gewoon even rechtop gaan zitten gaat prima tijdens het rijden, maar hou je niet zo lang vol), maar waar je anders veel asfalt zit te staren, zie je nu het langschap aan je voorbij trekken en in steden als Praag is het voordeel helemaal magnifiek: je kijkt vanaf de straat heerlijk omhoog en naar het verkeer zonder dat je daar moeilijk of gevaarlijk voor moet doen. Gewoonweg vanuit je luie stoel naar de gevels kijken!

  Overigens heb ik door dit betere uitzicht ook minder neiging om 'in slaap te vallen' zoals me op de mountainbike wel eens overkomen is: dat asfalt is zo saai!

• Het zweetwater wat op een mountainbike tijdens wat warmere dagen in je ogen stroomt en je het uitzicht belemmerd, naast dat het pijnlijk is, komt niet in de burt van je ogen maar komt op plaatsen waar het geen kwaad kan. Omdat je je bovenlichtaam minder hoeft in te spannen zweet je daar overigens zowiezo veel minder. Die extra zweetbandjes om je hoofd kunnen dus thuisblijven.

• Tijdens afdalingen met de mountainbike moet je je vaak omkleden om te zorgen dat je bezweette rug niet te hard afkoelt; met de ligfiets heb je door het zitje achter je rug daar geen last van: je kan dus gewoon door blijven fietsen! Zeker tijdens wat frissere dagen met toch veel zon en lange hellingen een heel groot voordeel. Vandaag heb ik dat voordeel heel goed mogen merken; tijdens een bezoek aan een restaurant en aan een kasteel direct (ouderwets) een T-shirt over het fiets-shirt aantrekken tegen de afkoeling, op de fiets niet nodig.

• De aero-dynamische houding levert ook bij helling-fietsen voordelen op: bij sterke tegenwind zoals vandaag (de wind heeft hier bomen doen omwaaien en overal liggen takken op de weg) ga je duidelijk harder dan met en rechtopfiets mogelijk zou zijn.

  Daarnaast hoef je tijdens afdalingen minder snel bij te trappen om een leuke snelheid te houden. Gewoon lekker uitgestrekt naar beneden laten rollen! Bij de mountainbike ben je dan nog geneigd om in een betere houding te gaan zitten om minder wind te vangen, maar met de ligger is dat helemaal niet nodig - je rolt vanzelf al snel zo'n 30-40 kilometer per uur als het niet harder gaat (maar dan moet je vaak remmen om het niet al te gevaarlijk te laten worden).

  Het nadeel t.o.v. de 'gewone' mountainbike komt tijdens deze afdalingen trouwens wel duidelijk naar boven: de kik om nog net in leven te blijven door zo'n helling af te rollen en eigenlijk geen controle meer te hebben over je fiets valt bij deze snelheden al snel weg op een ligger. Dit voornamelijk door je lagere zwaartepunt waarmee je stevig op de weg blijft liggen, ook bij hogere snelheden. Bij een geveerde fiets heb je nog meer controle, en wordt de 'zelfmoordkik' pas mogelijk bij hele hoge snelheden... Voor avontuurzoekers is de ligfiets dus duidelijk minder geschikt.

• Je kunt gewoon drinken tijdens een helling naar boven of naar beneden: je hebt je handen toch niet nodig aan het stuur, en zeker met een drinkfles met slangetje is dit luxe. Gewoon een hand op je buik en eentje aan het stuur (behalve tijdens remmen of sterk moeten sturen).

De Azub fiets die ik nu bij me heb heeft nog wat voordelen en andere dingen t.o.v. de Zephyr semi-low-racer die ik van mezelf heb:

• De zitting is op diverse manieren instelbaar, zo eenvoudig dat je het even tussendoor op een tocht doet, zonder gereedschap:

  • de hoogte t.o.v. de grond; heel lekker als je even een andere houding wilt uitproberen

  • de hoek en de positie t.o.v. de voorbuis; een beetje meer liggend, meer zittend of iets meer naar voren? Gewoon even verstellen en weer doorfietsen. Dit was heel erg lekker voordat ik een steilere helling opzocht; iets rechterop lijkt toch wel makkelijker omhoog te fietsen dan zo plat liggend. In ieder geval bleef m'n eten makkelijker in m'n maag dan op m'n eigen fiets tijdens steilere klimmen

• Daarnaast is natuurlijk de lengte instelbaar door het verschuiven van de voorbuis, op de zelfde manier als de meeste andere (Nederlandse) liggers. Dit doe je toch minder makkelijk even tijdens een tochtje om daarna weer terug te zetten dan het zitje.

• De trapas is lager geplaatst dan het zitje, zodat je (tijdens klimmen) wat minder tegen je voeten aan zit te kijken. Dit merk je trouwens pas weer op als je weer op een andere ligger (met hogere trapas) gaat zitten. Aërodynamisch natuurlijk iets minder gunstig, maar wel extra relaxed (zeker helling-op).

• De geteste fiets heeft naast instelbare achtervering ook een instelbare Kangaroo-voorvork. Even van de gebaande wegen af, op echte slechte keien-paden waarop ik met m'n Zephyr niet kan rijden maar af moet stappen (ja, dus wel heel slecht), meer een soort van beekbedding dus: de vering zacht(er) gezet en je voelt de keien amper meer.

  Het nadeel van deze vorm van voorvering (in het algemeen eigenlijk) vind ik dat je het contact met de weg een beetje kwijtraakt, je voelt de slechtheid van het wegdek niet meer en alles wordt wat minder direct. Bij de meeste wegen blijft de vering voor mij dus hard staan, maar dat is ook geen enkel probleem; gewoon even terug harder instellen.

  Overigens is ook de achtervering van deze fiets goed instelbaar: zowel de veerkracht als de demping is instelbaar.

• De fiets is uitgevoerd met Dual-Drive, hetgeen een 3x9 versnellings-systeem betekent, waarbij de naaf 3 versnellingen voor z'n hoede neemt en de rest van de versnellingen met dezelfde hand (rechts) te verstellen is d.m.v. een standaard derailleur. Zeker tijdens een verandering van helling-af naar helling-op, biedt de naafversnelling een enorm voordeel: gewoon even terugschakelen en verder rijden; ook als je even vergeten bent te schakelen.

  Evt. is de fiets ook nog eens uit te rusten met een voorderailleur, zodat een versnelling van 3x3x9 vrij makkelijk te realiseren is - indien gewenst dus 81 versnellingen!!!

  Het voorblad is vrij klein, het grootste blad van de cassette is vrij groot, zodat elke helling die je kan bedenken nog te nemen is (ook in combinatie met een iets rechtere zit).

• Verder is de testfiets direct uitgerust met een mooie houder voor kilometerteller en verlichting, een mee-geveerde bagagedrager voor standaard tassen (en je jas) en een drager voor low-riders. Wel makkelijk voor iemand die net als ik nooit zonder bagage op stap gaat. Aan de zitting is via een speciaal plaatje een bidonhouder bevestigd.

• Door de plaatsing van het voorwiel t.o.v. de rest van de fiets en het zitje, is de fiets heel stabiel, maar kunnen wel goed scherpe bochten gemaakt worden (met het onderstuur). Heerlijk op bospaadjes, maar ook op de hellingen naar beneden!

  Dit is de eerste fiets die ik binnen enkele minuten zonder handen kan berijden en waarbij ik zelfs m'n beide handen op m'n buik kan leggen (voor langere tijd). Dit heb ik ook in Nederland nog eens uitgeprobeert.

• Op de fiets zit een stevige standaard, zodat de fiets ook goed eventjes stil te zetten is voor een korte fotostop.

De hellingen die ik er meegemaakt heb, zijn zeker niet de lichtste, en ondanks m'n wat mindere conditie goed te nemen.

Omdat deze fiets me zo goed bevallen is, heb ik gekozen om de AZUB's te gaan importeren, vanaf juni te koop via ELFiets!

Meer over Tsjechie: Mijn Tsjechische pagina's

Meer over Ligfietsen: Mijn ligfiets-pagina's