Retour                                  Peter Kalisvaart                                          PZC 6-9-1996

 

Een bezeten liefde voor het schaakspel, samen met vlijt, intelligentie en een sterk zenuwgestel kunnen van een goede schaker een topschaker maken. Schaaktalent, zo dat al bestaat, heeft er erg weinig mee te maken. De zeer jonge schakers, die regelmatig naar voren treden en de oudere schakers het schaamrood op de kaken brengen, hebben doorgaans al zeer veel ervaring. Ze besteden een groot deel van hun vrije tijd aan het edele spel. Er zijn slechter zaken waar de jeugd zich mee bezig kan houden! Bovendien, Hans Ree heeft het ooit eens gezegd, schaken is mooi genoeg om een leven aan te verprutsen.

Er is geen bewijs voor de karaktervormende waarde van het schaakspel, maar het houdt de jeugd in elk geval van de straat (Euwe)! En als sport gelukkig maakt (Olaf Koss in een recent kranteninterview), dan doet schaken dat zeker! Hoewel een leven dat alleen maar uit winnen en verliezen bestaat, toch niet goed kan zijn (ook Ree)!

Zeeland heeft enkele jeugdige 'talenten', waarvan het merendeel in Zeeuws Vlaanderen woont. Peter Kalisvaart uit Axel is zo'n jonge speler, die steeds nadrukkelijker de oude garde gaat belagen. Hij komt uit voor het eerste team van schaakvereniging Landau en kan al op een paar mooi successen bogen.

Een tweetal partijen van hem.

Visser - Kalisvaart. Ned. jeugdkampioenschap tot 16 jaar, Arnhem 1996.

1.d4 c6 2.c4 d5 3.Pc3 Pf6 4.Pf3 e6 5.Lg5 dxc4 6.a4 Zeer in de belangstelling staat tegenwoordig de Botwinnik-variant, die na 6.e4 b5 7.e5 h6 8.Lh4 g5 9.Pxg5 tot buitengewoon moeilijk en ingewikkeld spel leidt. Doorgaans laat zwart zich niet op zulk spel in, meestal heeft hij de voorkeur aan voorzichtig en overzichtelijk spel. 6.... Lb4 7.e4 Da5 8.Ld2 Pbd7 9.Lxc4 O‑O 10.O‑O e5! 11.dxe5 Pxe5 12.Pxe5 Dxe5 Zwart heeft alle openingsproblemen overwonnen, zijn stukken zijn mooi ontwikkeld en wit heeft al problemen met de dekking van pion e4. De zwartspeler geeft in het clubblad van Landau aan, dat wit nu 13.Le2 had moeten spelen om zwarts volgende zet te verhinderen, maar dan slaat zwart gewoon de pion op e4. 13.De2 Pg4! 14.g3

Mogelijk was ook 14.f4 Lc5+ 15.Kh1 Dh5 16.g3! en zwart staat weliswaar dreigend, maar een direkte beslissing zit er niet in.

14.... Dh5 15.h4 h6 16.Pd1? Hier was 16.Kg2! op zijn plaats. Op 16..... g5 volgt dan 17.Th1! en zwart heeft zich vergaloppeerd. 16.... Lxd2 17.Dxd2 Pe5 18.Le2 Pf3+? Hier had zwart, zoals hij zelf aangeeft, 18.... Lg4 moeten doen. Als wit dan 19.Lxg4 speelt, verliest hij na 19.... Dxg4 een pion met Pf3 (+) gevolgd door Pxh4+. 19.Lxf3 Dxf3 20.De3 Dxe3 21.Pxe3 Te8 22.f3 Le6 De stelling ziet er remiseachtig uit, maar zwart staat toch iets beter. Zijn loper is sterker dan het paard. Wit mag niet toelaten, dat zwart de d-lijn bezet, zodat een dubbele torenruil niet te vermijden is. Het gevolg is wel, dat het overwicht van de loper nog beter tot uitdukking komt. 23.Tfd1 Tad8 24.Txd8 Txd8 25.Td1 Txd1+ 26.Pxd1 Lb3 27.Pc3 a5! Uitstekend, pion a4 wordt op wit vastgelegd, zodat het paard aan c3 gebonden blijft. 28.Kf2 Kf8 29.Ke3 Ke7 30.e5?

Dit kost wit de partij. De pion wordt zwak en zwart kan over de witte velden binnendringen en snel winnen. Veel beter was 30.Kd4. Na 30.... b6 31.f4 zou wit weinig te duchten hebben gehad. Nu krijgt wit twee zwaktes, een op a4 en een op e5 (of g3) en dat kan de stelling niet verdragen.  30.... Ke6 31.Kd4 b6 32.Ke4 Lc2+ 33.Kd4 Kf5 34.h5 Lb3 35.f4 Kg4 36.Ke3 Kxg3 37.Pe4+ Kg4 38.Pd6 Kxh5 39.Pc8 b5 40.axb5 cxb5 41.Pd6 b4 42.Kd4 Kg4 43.f5 h5

Wit gaf het op.

 

Kalisvaart - Van de Ven. Noteboomtoernooi, Leiden 1996.

1.c4 Pf6 2.Pc3 g6 3.Pf3 Lg7 4.g3 O‑O 5.Lg2 d6 6.O‑O e5 7.d4 Pbd7 8.e4 c6 9.b3 Te8 10.Lb2 Db6 11.c5 dxc5 12.dxe5 Pg4 Tweemaal slaan op e5 gaat niet wegens Pa4 met kwaliteitswinst voor wit. 13.e6 fxe6 14.Pa4 Dc7?  Gevaarlijk lijkt 14..... Db5, hoewel het niet helemaal duidelijk is hoe wit zijn pion dan moet  terugwinnen. Nu gebeurt dat wel. 15.Lxg7 Kxg7 16.Pxc5 e5 Op 16.....Pxc5 volgt 17.Dd4+. Wit staat slechts zeer weinig beter.  17.Pxd7 Lxd7 18.Dc2 Tad8 19.Tad1 Tf8 20.h3 Ph6 21.Dc3 Pf7 22.Td2 Le6 23.Tfd1 Txd2 24.Txd2 b6 25.Lf1 c5? 26.Kg2 Kf6 27.Lc4 Lxc4 28.bxc4 Td8 29.Td5! Wit heeft de zwakte van d5 mooi uitgebuit. 29.... Txd5 30.exd5 De7 31.Pd2 Pd6 32.f3 Kg7 33.Pe4 Pxe4 34.fxe4 Df6 35.Dd2 Dd6 36.a4 h6 Er is nu een dame-eindspel ontstaan hetgeen bij jeugdige spelers niet zo vaak voorkomt. Wit staat veel beter dankzij de gedekte vrijpion op d5. 37.a5 bxa5? Dit maakt het wit een stuk gemakkelijker, maar ook na een betere zet zou wit waarschijnlijk wel gewonnen hebben omdat de witte dame via de a-lijn het vijandelijke kamp kan binnendringen.

38.Dxa5 a6 39.Da4 Kf7 40.Db3 g5 41.Db7+ Ke8 42.Kf2 Df6+ 43.Ke2 Dd6 44.Kd2 Dd7? Nu is het helemaal vlug voorbij. 45.Dxd7+ Kxd7 46.Kc3 Kc7 47.Kb3 Kb6 48.Ka4 h5 49.g4 h4 50.d6! a5 51.d7 Kc7 52.Kxa5 Kxd7 53.Kb6 Kd6 Zwart gaf het op. Door wit sterk gespeeld.

 

In Frankrijk is ook weer een jeugdig talent opgestaan, Etienne Bacrot, de opvolger van Joel Lautier. De 14-jarige Bacrot doet al volop mee aan internationale toernooien. Zijn ELO-rating is 2470 en dat is voor een jongen van zijn leeftijd zeer hoog. In het recente toernooi in Arosa om het kampioen­schap van Zwitserland, waar ook een paar buitenlanders buiten mededinging aan meededen, bleeft hij slechts een half punt achter op het grootmeesterlijke trio Bischoff (D), Gavrikov (Zw) en Volgt (D).

De volgende partij geeft een aardig inzicht in de positionele spelstijl van de jonge Fransman.

Bacrot-Wirtensohn

1.d4 Pf6 2.c4 e6 3.Pf3 Lb4+ 4.Ld2 De7 5.g3 O‑O 6.Lg2 Lxd2+ 7.Dxd2 d6 8.Pc3 e5 9.O‑O Lg4 10.Pe1 exd4 11.Dxd4 Pc6 12.Dd2 Tae8 13.Pd3 Dd7 14.Pf4 Pe5 15.b3 Pg6 16.Pfd5 Pxd5 17.Lxd5 b6 Na 17.... c6 18.Lg2 wordt pion d6 te zwak. 18.Lg2 Lh3 19.Tae1 Lxg2 20.Kxg2 Kh8 21.f4 f5 Zwart moet oppassen. Hij moet rekening houden met h2-h4-h5 of f5-f6. De laatste mogelijkheid verhindert hij rigoureus met de gespeelde zet. 22.Kg1 Pe7 23.e4 fxe4 24.Txe4 Pg8 25.Tfe1 Pf6 Zwart heeft zijn paard weer keurig in het spel gebracht en de stelling lijkt bijna gelijk en is het ook. 26.T4e3 Txe3 27.Txe3 Te8 28.Pd5 Pxd5 29.cxd5 Db5? Dit geeft wit een onvermoede kans. Na 29..... Kg8 was er weinig meer aan de hand geweest. 30.Te6!! Txe6 31.dxe6 Deze formidabele vrijpion beslist de partij. Dat had zwart toch moeten kunnen voorzien.

31.... Kg8 32.g4 Kf8 33.Kg2 h5 34.h3 Dc6+ 35.Kg3 De4 36.f5 De5+ 37.Kh4 hxg4

 

 

38.Dg5!! Een formidabele verrassing, vlak voor de tijdcontrole op de 40e zet. Er dreigt 39.Dd8 mat. Het was ook nodig om met iets slims te komen, want andere zetten bieden onvoldoende vooruitzichten. 38..... Kg8 Of 38.... Df6 39.Dxf6 gxf6 40.Kxg4! en de witte vrijpionnen winnen. 39.f6!! Nog een prachtige zet waarmee een gewonnen pionneneindspel wordt geforceerd. 39..... Dxf6 40.Dxf6 gxf6 41.Kxg4 Kf8 42.h4 Ke7 43.Kf5 d5 44.h5 d4 45.h6
Zwart gaf het op wegens 45.... d3 46.h7 d2 47.h8D h1D 48.Dxf6+ Ke8 49.Df7+ Kd8 50.e7+ Kd7 51.e8D mat.  Een spectaculair slot van een niet bijster opwindende maar toch interessante partij.