Terug                                        Bogoljoebov                                                 PZC 1977

 

Een schaakmeester, die tussen de wereldoorlogen een vooraanstaande rol speelde was E.D. Bogoljoebov. Hij was een Rus van geboorte, maar heeft het grootste deel van zijn leven in Duitsland gewoond.

Toen in 1914 de oorlog uitbrak, speelde Bogoljoebov mee in een toernooi in Mannheim. Het toernooi werd afgebroken en de Russische deelnemers, onder wie ook Aljechin, werden geïnterneerd. Na de oorlog keerde Bogoljoebov niet meer naar Rusland terug, behalve in 1925 toen in Moskou een groot internationaal toernooi werd gehouden. Bogoljoebov won dat toernooi op schitterende wijze. Hij had anderhalve punt voorsprong op Lasker en twee op de toenmalige Cubaanse wereldkampioen Capablanca.

Dat geweldige succes heeft hij naderhand eigenlijk nooit meer kunnen evenaren. Tegen de echt groten bleek hij toch niet opgewassen. Van Capablanca heeft hij nooit een partij kunnen winnen, hoewel hij de Cubaan enkele keren in een toernooi duidelijk overvleugelde.

Hij was in de eerste plaats een toernooispeler, zoals tegenwoordig bijvoorbeeld Larsen. Zijn optimistische stijl leende zich minder goed voor matches, zoals hij in twee wedstrijden tegen de wereldkampioen Aljechin ondervond.

Van Bogoloebov zijn de beroemde woorden: 'Als ik wit speel win ik omdat ik wit heb en als ik met zwart speel omdat ik Bogoljoebov ben.'

Bogoljoebov was een beroepsschaker. Dat is tegenwoordig geen vetpot, tenminste als je niet tot de topklasse behoort, maar dat was het vroeger helemaal niet. Er zijn veel voorbeelden van schaakspelers, die van ellende omkwamen. Zo erg was het met Bogoljoebov niet, maar vooral in de laatste jaren van zijn leven toen de resultaten minder werden, had hij het heel moeilijk.

Door de Sovjets wordt Bogoljoebov als een verrader beschouwd. Zij hebben het hem nooit kunnen vergeven, dat hij naar het westen terug ging. Als hij wereldkampioen zou zijn geworden, zou hij zeker net als met Aljechin later gebeurde, als een Sovjetheld zijn binnengehaald. *

Een tweetal aantrekkelijke aanvalspartijen zoals Bogoljoebov er vele heeft gespeeld, vooral tegen de mindere goden.

Een speler, die in de eregalerij van schaakhelden uit het verleden waarschijnlijk een nog betere plaats inneemt, is Rubinstein. Tegen Bogoljoebov echter heeft hij zeer vaak in het zand moeten bijten. Hij was tactisch niet tegen hem opgewassen. Toch wordt Rubinstein in de geschiedenis als een grotere schaker gezien als Bogoljoebov.

 

Bogoljubow,E - Rubinstein,A. Stockholm , 1919

1.d4 d5 2.c4 e6 3.Pf3 Pf6 4.Pc3 Le7 5.Lg5 Pbd7 6.e3 c6 7.Ld3 0–0 8.0–0 dxc4 9.Lxc4 Pd5 10.Pe4 Lxg5 11.Pexg5 h6 12.Pe4 De7 13.Tc1 P5b6 14.Lb3 Td8 15.Te1 Pf8 16.De2 Ld7 17.Pe5 Le8 18.f4 f6 19.Pf3 Lf7 20.g4 Pbd7 21.Lc2 Tac8 22.g5 hxg5 23.fxg5 f5 24.Pg3 g6 25.Tf1 Te8 26.Dg2 e5 27.Lxf5 exd4 28.Dh3 Dxe3+ 29.Kg2 Ld5? 30.Lxd7 Pxd7 31.Dxd7 Tf8 32.Tce1 Lxf3+ 33.Kh3!! Dd2 34.De6+ Kg7 35.De5+ Kh7? 36.Txf3 Txf3 37.Te4!! 1–0

Een partij vol ups en downs. Zeer karakteristiek voor Bogoljoebow, minder voor Rubinstein.

 

Bogoljubow,E - Rubinstein,A. Gothenburg , 1920

1.e4 e5 2.Pf3 Pc6 3.Pc3 Pf6 4.Lb5 Pd4 5.Pxe5 Pxe4 6.Pxe4 Pxb5 7.Pxf7 De7 8.Pxh8 Dxe4+ 9.Kf1 Pd4 10.d3 Df5 11.h4 b6 12.Lg5 g6 13.Dd2 Lg7 14.Te1+ Pe6 15.h5 gxh5 16.Txh5 Lxh8 17.Db4!!

 

 

17... c5 18.Dh4! Kf7 19.Ld8! Dg6 20.Th6 Dxh6 21.Dxh6 Pxd8 22.Dh5+ Na een spectaculaire opening gaat de strijd lang ongeveer gelijk op, maar uiteindelijk wint de tacticus het weer van de strateeg. Vooral de zwenking van de dame De1–b4-h4 maakt indruk. 1–0

 

De volgende partij is een fameuze blikseminslag tegen de legendarische schaakmeester Jacques Mieses, die op 87-jarige leeftijd nog simultaanvoorstellingen gaf!

Bogoljubow,E – Mieses. Baden-Baden, 1925

1.d4 f5 2.g3 Pf6 3.Lg2 e6 4.Pf3 d5 5.0–0 Ld6 6.c4 c6 7.Pc3 Pbd7 8.Dc2 Pe4 9.Kh1 Df6 10.Lf4 Lxf4 11.gxf4 Dh6 12.e3 Pdf6 13.Pe5 Pd7 14.Tg1 Pxe5 15.dxe5 Pxc3 16.bxc3 Ld7 17.Tad1 b5 18.Db2 0–0 19.Da3 Tfd8 20.cxb5 cxb5 21.Da6 Dh5

 

 

22.Lxd5!! exd5 23.Txg7+ Kxg7 24.Df6+ Kg8 25.Tg1+ Dg4 26.Txg4+ fxg4 27.f5 Tdc8 28.e6 Lc6 29.Df7+ Kh8 30.f6 Tg8 31.Dc7 Tac8 32.De5 d4+ 33.Kg1 Ld5 34.f7+ Tg7 35.Dxd5 1–0

Een prachtpartij van de lichte soort, zoals Bogoljoebov er talloze heeft gespeeld. Vooral tegen de schaakmeesters van de tweede garnituur kon hij ongenadig uithalen.

 

* Anno 2008 wordt Bogoljoebov in de Oekraïne inmiddels wel als een grote schaakheld vereerd. 

            .